Đời sống Việt

Sắc màu Y Tý

31/05/2016

Đến Y Tý (huyện Bát Xát, Lào Cai) vào những ngày tháng 5, chúng tôi đành lỡ hẹn với “biển mây” đẹp nhưng bù lại, cung đường hùng vĩ uốn lượn miền biên viễn quanh những thửa ruộng vào mùa đổ nước được ví như “chiếc gương giữa trời” tạo nên bức tranh đa sắc màu đẹp lung linh.

Y Tý là một xã vùng cao với những bản làng nằm trên độ cao 2.000m này có một sức hấp dẫn lạ kỳ với nguời thích khám phá, khiến ai cũng mong muốn được một lần đặt chân. Trải qua những khúc cua tay áo gập ghềnh từ Tp. Lào Cai - Bát Xát – Trịnh Tường - Lũng Pô - A Mú Sung - A Lù - Ngải Thầu - Y Tý - Dền Sáng - Mường Hum - Tả Giàng Phình, chúng tôi đã rong ruổi qua những con đèo lộng gió, mây mù bao phủ và thỏa sức phóng tầm mắt xuống thung lũng ruộng bậc thang Thiên Sinh mênh mông.

Ánh nắng cuối ngày lọt xuống sau những dãy núi xa khiến thửa ruộng bậc thang A Lù
trở nên lung linh huyền ảo. Ảnh: Nguyễn Thắng

Những lớp ruộng bậc thang Y Tý vào mùa nước đổ. Ảnh: Hoàng Hà

Những người phụ nữ dân tộc Mông trên thửa ruộng bậc thang của gia đình ở A Lù chờ lấy nước cho vụ cấy mới. Ảnh: Trọng Chính

Nước từ khe, suối được người Mông ở A Lù dẫn xuống và tích ở các thửa ruộng bậc thang. Ảnh: Trọng Chính

Lấp lánh đường nét ruộng bậc thang ở A Lù. Ảnh: Nguyễn Thắng

Những thửa ruộng bậc thang ở Y Tý bao quanh các bản làng của đồng bào các dân tộc Mông, Hà Nhì. Ảnh: Nguyễn Thắng

Những thửa ruộng bậc thang ở thung lũng Thiên Sinh vào mùa nước đổ đẹp như bức tranh đa sắc màu. Ảnh: Nguyễn Thắng

Do đặc thù những thửa ruộng bậc thang ở Y Tý hẹp về bề ngang, khó cho việc đưa máy cày xuống ruộng
nên phương pháp làm ải đất được bà con ứng dụng vẫn là cày bừa truyền thống. Ảnh: Nguyễn Thắng

Khi ruộng bậc thang đã đầy nước, đất đã ải
bà con vùng cao Y Tý bắt đầu cày bừa chuẩn bị vụ cấy mới. Ảnh: Hoàng Hà

Vào mùa nước đổ, nhiều gia đình ở Y Tý cả nhà đều đi lên nương canh tác
trên những thửa ruộng bậc thang. Ảnh: Việt Cường

Bà con tộc người Hà Nhì ở bản Lao Chải 1 dùng phương pháp xếp đá
để làm bờ phân chia diện tích các thửa ruộng bậc thang. Ảnh: Thông Thiện

Khi đã tích đủ nước ở chân các thửa ruộng, các gia đình người Mông, Hà Nhì ở Y Tý bắt đầu vào vụ cấy, cày. Ảnh: Trọng Chính

Khi nước đã xăm xắp những thửa ruộng bậc thang,
bà con các tộc người vùng cao Y Tý bắt đầu vào vụ cấy mới. Ảnh: Nguyễn Thắng

Từ sáng sớm, những người phụ nữ dân tộc Mông đã ra ruộng nhổ mạ, chuẩn bị cấy vụ mới. Ảnh: Trọng Chính

Những em bé dân tộc Mông theo mẹ lên chân ruộng bậc thang nhổ mạ non. Ảnh: Trọng Chính

Hành trình trên miền đất Y Tý, chúng tôi ghé chân vào các thôn bản: Phan Cán Sử, Hồng Ngài, Lao Chải, Sim San... Tại đây, chúng tôi được sống, được trải nghiệm những phong tục văn hóa vô cùng đặc sắc của các đồng bào các dân tộc Hà Nhì, Mông, Dao và Giáy. Mỗi dân tộc có những nét sinh hoạt riêng, tạo nên bức tranh văn hóa đặc sắc cho “vùng đất Thần Tiên” Y Tý.

Thật đặc biệt khi trên đường đi, chúng tôi bắt gặp những ngôi nhà trình tường của người Hà Nhì. Nhà được làm bằng đất nện, mát mùa hè và ấm mùa đông. Đây cũng là nét đặc trưng của vùng đất Y Tý. Nhìn hình ảnh những ngôi nhà trình tường nằm thấp thoáng trên ruộng bậc thang, chúng tôi có cảm giác như mình đang đứng trước một bức họa được thể hiện bằng nghệ thuật sắp đặt một cách vô cùng hợp lý và tinh tế. Có lẽ vì thế mà rất nhiều người vẫn thường ao ước khi được đặt chân đến miền đất nơi biên cương này, vùng đất có cái tên gọi vô cùng thi vị: “Vùng đất của mây trời”./.

Bà con dùng bao tải vận chuyển mạ từ khu vực gieo xuống cấy trên những thửa ruộng bậc thang. Ảnh: Việt Cường

Một người đàn ông tộc người Mông gùi mạ xuống những thửa ruộng bậc thang. Ảnh: Thông Thiện

Cuộc sống trên nương của một gia đình người Mông ở A Lù. Ảnh: Hoàng Hà

Lên Y Tý thời điểm này, ngoài những thửa ruộng bậc thang hấp dẫn, du khách còn được khám
phá những ngôi nhà trình tường của người Hà Nhì nép mình dưới những tán rừng xanh thẳm. Ảnh: Nguyễn Thắng