25/09/2016 11:01 GMT+7 Email Print Like 0

Ngô Hồng Khanh - "cây đại thụ" của nhạc tài tử Nam Bộ

Được biết đến như “cây đại thụ” của nghệ thuật đờn ca tài tử và cải lương Nam Bộ, với hơn nửa thế kỷ sáng tác, soạn giả Ngô Hồng Khanh đã cho ra đời khoảng 1000 tác phẩm cổ nhạc dành cho những người yêu mến nhạc tài tử Nam Bộ.
Theo soạn giả Ngô Hồng Khanh, ngay khi còn rất nhỏ ông đã thuộc nằm lòng các điệu "hò - xự - sang – xê - cống" trong nhạc tài tử và biết hát những bài bản ngắn. Lớn lên, ông theo học trung học ở tận Vĩnh Long nhưng cuối tuần lại về quê Tiền Giang gia nhập vào ban tài tử của những người cậu của ông, đi hát chỗ này chỗ nọ. Các bản nhạc tài tử, cải lương thấm dần vào máu và tâm hồn ông một cách tự nhiên như thế. 


Soạn giả Ngô Hồng Khanh (tháng 6/2016). Ảnh: Đặng Kim Phương


Soạn giả Ngô Hồng Khanh (ngoài cùng bên phải) cùng bạn bè đồng nghiệp
tại Liên hoan sân khấu Việt Nam năm 2004 ở Hà Nội. Ảnh: Tư liệu



Soạn giả Ngô Hồng Khanh làm Trưởng ban Giám khảo Hội thi giọng ca cải lương
Giải Bông Lúa Vàng năm 2015. Ảnh: Tư liệu



Soạn giả Ngô Hồng Khanh (ngoài cùng bên trái) và các thi sinh đạt giải tại Hội thi giọng ca cải lương
Giải Bông Lúa Vàng 2015. Ảnh: Tư liệu



Một ban nhạc Đờn ca tài tử ca biểu điễn. Ảnh: Minh Quốc




Một số sáng tác nổi bật của soạn giả Ngô Hồng Khanh. Ảnh: Đặng Kim Phương


Một số bài viết về nghệ thuật Đờn ca tài tử của soạn giả Ngô Hồng Khanh. Ảnh: Đặng Kim Phương
   
Với khối lượng sáng tác đồ sộ và chất lượng các kịch bản Cải lương và Đờn ca tài tử, soạn giả Ngô Hồng Khanh vinh dự được trao tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật năm 2012 cùng nhiều giải thưởng cao quý khác.
Sau này, ông tham gia kháng chiến và hoạt động văn nghệ ở Đoàn văn công quân giải phóng miền Nam. Đây là thời gian ông bắt đầu sáng tác các bài bản vọng cổ, kịch bản Cải lương. Là soạn giả trực tiếp chứng kiến những mất mát, hi sinh, bom rơi, pháo dội trên chiến hào... ông đã cho ra đời hàng loạt các tác phẩm ca ngợi tình đồng đội, quê hương đất nước. Nhiều tác phẩm của ông đã ghi dấu ấn trong lòng khán giả như: Đêm vành đai nhớ chị (1970), Quyết giữ màu xanh quê mẹ (1970), Bông súng trắng (1972), Vui bước chân ta (1972), Cung đàn mới (1975),…
     
Đặc biệt, bài ca “Quyết giữ màu xanh quê mẹ” được nhiều người khen ngợi và yêu thích, có tính cổ vũ cao, được phát đi phát lại trên nhiều đài phát thanh với nhiều giọng ca nổi tiếng khi đó, là bước khẳng định trên con đường sáng tác của soạn giả. Sau này, ông lại có điều kiện đi được nhiều nơi trên mọi miền của tổ quốc để cho ra đời các sáng tác mới. Trong đó, về thể loại bài ca, có: Lời người hát rong (1982), Đêm quan họ (1994), Chiều sông Lô (1997), Vầng trăng rêu phong (1996) và những kịch bản Cải lương nổi tiếng như: Loài hoa không tên (1993), Dòng sông đỏ (1999), Rừng xưa (2003),…

Nghệ sĩ ưu tú Phượng Loan, người đoạt huy chương vàng ở Hội diễn Sân khấu chuyên nghiệp toàn quốc năm 1995 với vai Dạ Hương trong vở diễn "Loài hoa không tên" chia sẻ: “Tôi rất tâm đắc và yêu thích vai diễn này cũng như một số sáng tác của soạn giả Ngô Hồng Khanh. Đây là vai diễn này đã đưa tôi đến với sân khấu chuyên nghiệp và gắn bó đến bây giờ”. Ngoài ra, một số nghệ sĩ khác như: Thanh Nhanh, Thành Điển, Thanh Hùng, Hoài Thanh, Thanh Tuấn,… cũng thế hiện rất thành công những sáng tác của soạn giả Ngô Hồng Khanh.
     
Thạc sỹ - Nhạc sỹ Huỳnh Khải chia sẻ cảm nhận về người đàn anh của mình: “Tôi ấn tượng với thủ pháp sử dụng điệp từ, điệp ngữ, những câu đảo ngữ trong các sáng tác của anh Khanh, rất riêng so với các tác giả khác”.
     
Đến nay, dù đã tròn 70 tuổi nhưng soạn giả Ngô Hồng Khanh vẫn sung sức trong công việc sáng tác của mình. Ông rất vui khi Đờn ca tài tử của dân tộc được vinh danh là một trong những di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại, cần được bảo tồn và phát huy. Theo ông quan niệm: “Đờn ca tài tử hay Cải lương là nỗi lòng riêng của người nghệ sĩ gửi gắm vào lời ca tiếng hát, người viết xúc động, người hát xúc động thì người nghe mới xúc động được. Thế nên, bảo tồn một nền nghệ thuật của dân tộc là phải gìn giữ được cái hồn, cái túy của nó”./.

 
Bài: Sơn Nghĩa - Ảnh: Đặng Kim Phương - Minh Quốc & Tư liệu

 
CÁC BÀI ĐÃ ĐƯA