Các đại biểu nhất trí, việc sửa đổi, bổ sung một số luật điều chỉnh trong lĩnh vực ngân hàng, tài chính, hỗ trợ doanh nghiệp là rất cần thiết, thậm chí là cấp thiết để triển khai chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước về “xây dựng và hoàn thiện đồng bộ thể chế, pháp luật ...” và yêu cầu “ tập trung khẩn trương tháo gỡ các điểm nghẽn pháp lý để khơi thông, phát huy hiệu quả mọi nguồn lực cho phát triển, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn phát triển mới”; đồng thời nhằm tạo sự phát triển vượt bậc, bứt phá, tăng tốc trên tất cả các lĩnh vực và thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng về sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước.
Về bổ sung Điều 31 a vào Luật Ngân hàng Nhà nước: “ Trên lãnh thổ Việt Nam, mọi giao dịch, thanh toán, niêm yết, quảng cáo, báo giá, định giá, ghi giá trong hợp đồng, thỏa thuận và các hình thức tương tự khác không được thực hiện bằng ngoại hối, trừ các trường hợp được phép theo quy định của Ngân hàng Nhà nước”, ông Đỗ Xuân Trung, đại diện Ngân hàng Nhà nước, Chi nhánh Khu vực 2 cho rằng, đây là sự luật hóa Pháp lệnh Ngoại hối hiện hành, bảo đảm phù hợp với Hiến pháp, giúp tăng hiệu lực pháp lý, tạo nền tảng thống nhất với các Luật có liên quan (như Luật Ngân sách Nhà nước, Luật Dầu khí,...), góp phần hạn chế tình trạng đô la hóa trong nền kinh tế, hạn chế các tác động tiêu cực đến cung cầu ngoại tệ và chính sách tiền tệ trong nước, góp phần nâng cao vị thế của đồng Việt Nam trong nước và trên thế giới.
Đồng quan điểm về bổ sung điều 31a, ông Lê Chí Hùng, Viện Nghiên cứu phát triển Thành phố Hồ Chí Minh đề nghị Ban Soạn thảo nghiên cứu, bổ sung các cụm từ mà Pháp lệnh ngoại hối đã sử dụng để mang tính kế thừa và cụ thể hơn nội hàm quy định.
Đặc biệt quan tâm đến Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi), ông Nguyễn Đình Tuệ Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ Doanh nghiệp nhỏ và vừa thuộc Hiệp hội Doanh nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh (HUBA) cho biết, thực tế tại Thành phố Hồ Chí Minh, chưa tiếp nhận được nhiều phản hồi ý kiến của các doanh nghiệp trong việc triển khai Luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Một trong những nguyên nhân là mức độ, quyền lợi hỗ trợ đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa còn nhỏ, trong khi thủ tục nhiều, phức tạp. Vì vậy Dự thảo Luật sửa đổi cần hướng đến tính thực tiễn, khả thi, tiết kiệm chi phí thực hiện Luật; tránh mang tính hình thức với những nội dung mang cơ chế “xin-cho”.
Theo ông Nguyễn Đình Tuệ, hiện nay doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm tỷ lệ rất lớn, vì vậy cần hướng tới việc chuyển đổi chính sách hỗ trợ cho các doanh nghiệp nói chung (trừ doanh nghiệp lớn vốn chiếm tỷ lệ nhỏ), qua đó loại bỏ thủ tục chứng minh người thụ hưởng là doanh nghiệp quy mô nhỏ và vừa. Hiện nay tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa được tính trên cơ sở vốn, doanh thu (theo ngành nghề), số lao động… dẫn đến thủ tục này rất phức tạp.
Bên cạnh đó, Luật quy định về doanh nghiệp “nhỏ” và “vừa”, nhưng lại không có chính sách riêng cho từng loại. Vì vậy, không cần thiết phân loại doanh nghiệp nhỏ và doanh nghiệp “vừa”. Các quy định về cách thức tiếp cận thụ hưởng sự hỗ trợ; cơ quan, đơn vị thực thi giải quyết vấn đề hỗ trợ cũng chưa được quy định rõ ràng, cụ thể trong Luật, dẫn đến quá trình triển khai Luật gặp rất nhiều khó khăn.
Vì vậy, theo ông Nguyễn Đình Tuệ, Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi) cần được thể hiện bằng những nội dung cụ thể trong luật Thuế, Ngân sách, Đất đai… tạo cơ sở thực hiện Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, đưa Luật đi vào cuộc sống và mang lại lợi ích thiết thực cho doanh nghiệp.
Cũng về vấn đề này, ông Lý Minh Tuân, đại diện Sở Khoa học và Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh đề nghị cần có những quy định riêng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa hoạt động trong lĩnh vực công nghệ, đổi mới sáng tạo. Hiện nay, hầu hết các doanh nghiệp hoạt động trong hệ sinh thái Startup công nghệ đổi mới, sáng tạo đều là doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Các doanh nghiệp Startup công nghệ sau khi gọi vốn thành công sẽ có nguồn vốn lớn, nhưng sẽ trải qua giai đoạn đầu “đốt vốn” trước khi đạt được hiệu quả mong muốn, dẫn đến các chỉ số tài chính giai đoạn đầu của doanh nghiệp không phản ánh đúng quy mô thực tế của doanh nghiệp. Nếu áp dụng tiêu chí xác định doanh nghiệp được hỗ trợ áp dụng trên số lao động, tổng nguồn vốn theo Dự thảo Luật sẽ tạo điểm gãy chính sách khi không phù hợp với các doanh nghiệp Startup công nghệ, vì vậy cần có cơ chế hỗ trợ hoặc nhận diện riêng cho các Startup công nghệ để có phương thức hỗ trợ cụ thể.
Tại Hội nghị, các đại biểu đề nghị Ban Soạn thảo Dự thảo Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi) quy định rõ ràng, cụ thể hơn về tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa; nghiên cứu bổ sung “phiếu hỗ trợ” các doanh nghiệp nhỏ và vừa trong các lĩnh vực ưu tiên như sáng tạo khởi nghiệp, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn… khi đạt các tiêu chí, yêu cầu quy định; các nội dung sửa đổi, bổ sung điều khoản về “báo cáo giao dịch có giá trị lớn phải báo cáo”, “báo cáo giao dịch đáng ngờ”… trong Luật Phòng, chống rửa tiền; kỹ thuật lập pháp trong các Dự thảo Luật./.
