Theo Giáo sư Mễ Lương, giao lưu cấp cao giữa hai cơ quan lập pháp thời gian qua tiếp tục được tăng cường. Tháng 4/2025, trong chuyến thăm Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã hội kiến Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và nhấn mạnh vai trò của cơ quan lập pháp hai nước trong kế thừa tình hữu nghị truyền thống, thúc đẩy hợp tác thiết thực và tăng cường phối hợp đa phương. Tháng 8/2025, Ủy viên trưởng Nhân đại toàn quốc Trung Quốc Triệu Lạc Tế hội kiến Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương tại Bắc Kinh. Tháng 4/2026, trong chuyến thăm Trung Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cũng có cuộc hội kiến Ủy viên trưởng Nhân đại toàn quốc Trung Quốc Triệu Lạc Tế.
Về hợp tác thể chế hóa, Giáo sư Mễ Lương cho biết hai bên đã thống nhất thiết lập Ủy ban hợp tác giữa Nhân đại toàn quốc Trung Quốc và Quốc hội Việt Nam, làm nền tảng điều phối giao lưu giữa hai cơ quan lập pháp. Các kênh trao đổi trong lĩnh vực lập pháp, giám sát được duy trì thường xuyên; các ủy ban chuyên môn của hai cơ quan lập pháp, cũng như cơ quan lập pháp địa phương hai nước, tiếp tục tăng cường giao lưu, hình thành mạng lưới hợp tác nhiều cấp, nhiều lĩnh vực.
Giáo sư Mễ Lương cho rằng quan hệ giữa Quốc hội Việt Nam và Nhân đại toàn quốc Trung Quốc là một bộ phận quan trọng trong quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Trung Quốc, có vai trò về bảo đảm pháp lý, tăng cường tin cậy chính trị và củng cố nền tảng xã hội cho quan hệ hai nước. Theo ông, hai cơ quan lập pháp có thể thông qua trao đổi về xây dựng pháp luật và kinh nghiệm quản trị đất nước để tạo môi trường pháp lý và chính sách thuận lợi cho hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư cũng như các lĩnh vực mới như kinh tế số, năng lượng mới và 5G. Việc tăng cường phối hợp lập pháp cũng góp phần triển khai các nhận thức chung của lãnh đạo hai Đảng, hai nước, trong đó có thúc đẩy kết nối giữa sáng kiến “Vành đai, Con đường” với khuôn khổ “Hai hành lang, một vành đai”.
Bên cạnh đó, Giáo sư Mễ Lương nhấn mạnh vai trò của hợp tác giữa hai cơ quan lập pháp trong các lĩnh vực tư pháp, phòng, chống tham nhũng và đấu tranh với tội phạm xuyên quốc gia, trong đó có lừa đảo viễn thông và cờ bạc trực tuyến, nhằm góp phần bảo đảm an ninh, ổn định xã hội hai nước.
Về chính trị, ông cho rằng giao lưu giữa Quốc hội Việt Nam và Nhân đại toàn quốc Trung Quốc là sự bổ sung quan trọng cho giao lưu cấp cao giữa hai Đảng, hai nước, giúp hai bên trao đổi về các vấn đề quốc tế và khu vực, tăng cường hiểu biết về đường lối phát triển của nhau. Đồng thời, với tư cách là các nước láng giềng xã hội chủ nghĩa do Đảng Cộng sản lãnh đạo, hai bên có điều kiện tăng cường trao đổi kinh nghiệm xây dựng pháp luật và quản trị đất nước.
Giáo sư Mễ Lương cũng đánh giá các cơ quan lập pháp là một kênh quan trọng thúc đẩy giao lưu nhân dân. Thông qua các nhóm nghị sĩ hữu nghị, giao lưu giữa cơ quan lập pháp địa phương và các hoạt động về giáo dục, văn hóa, du lịch, thanh niên, hai bên có thể tăng cường sự hiểu biết và tình cảm hữu nghị giữa nhân dân hai nước, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Đề cập chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tới Trung Quốc, Giáo sư Mễ Lương kỳ vọng chuyến thăm sẽ trở thành dịp quan trọng để nâng cao chất lượng hợp tác giữa hai cơ quan lập pháp và thúc đẩy xây dựng Cộng đồng Chia sẻ tương lai Việt Nam - Trung Quốc. Theo ông, chuyến thăm có thể góp phần củng cố tin cậy chiến lược, tiếp tục truyền thống lãnh đạo cấp cao hai Đảng, hai nước thường xuyên thăm viếng, trao đổi lẫn nhau; đồng thời thúc đẩy việc triển khai cơ chế Ủy ban hợp tác giữa Nhân đại toàn quốc Trung Quốc và Quốc hội Việt Nam, tăng cường giao lưu giữa các ủy ban chuyên môn và cơ quan lập pháp địa phương.
Giáo sư Mễ Lương cho rằng hai bên cũng có thể trao đổi về các lĩnh vực hợp tác thiết thực như kết nối đường sắt, nông nghiệp, điện lực, khoáng sản quan trọng và khoa học - công nghệ, rà soát các nhu cầu về pháp luật và chính sách, qua đó tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai các dự án hợp tác.
Về phương hướng thời gian tới, Giáo sư Mễ Lương đề xuất hai bên tiếp tục hoàn thiện cơ chế giao lưu giữa hai cơ quan lập pháp; phát huy vai trò của Ủy ban hợp tác giữa Nhân đại toàn quốc Trung Quốc và Quốc hội Việt Nam; tăng cường giao lưu giữa các ủy ban chuyên môn và cơ quan lập pháp địa phương; đồng thời xây dựng cơ chế đánh giá thường xuyên việc triển khai các thỏa thuận hợp tác. Ông cũng đề xuất hai bên tăng cường hợp tác lập pháp trong các lĩnh vực đường sắt, nông nghiệp, điện lực, khoáng sản quan trọng; thúc đẩy trao đổi về phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia, truy bắt tội phạm và an ninh mạng; tổ chức các diễn đàn lập pháp để chia sẻ kinh nghiệm xây dựng pháp luật và quản trị đất nước.
Về giao lưu nhân văn, Giáo sư Mễ Lương cho rằng cần phát huy vai trò của các nhóm nghị sĩ hữu nghị, thúc đẩy giao lưu giữa thanh niên, các tổ chức xã hội, giáo dục và văn hóa, qua đó củng cố nền tảng xã hội cho quan hệ hai nước.
Trong hợp tác đa phương, ông cho rằng Quốc hội Việt Nam và Nhân đại toàn quốc Trung Quốc cần tăng cường phối hợp tại các diễn đàn nghị viện quốc tế và khu vực, trong đó có Liên minh Nghị viện thế giới (IPU) và Hội đồng Liên Nghị viện Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (AIPA), thúc đẩy phối hợp trong những vấn đề cùng quan tâm và bảo vệ lợi ích chung của các nước đang phát triển. Hai bên cũng có thể phát huy vai trò của ngoại giao nghị viện trong thúc đẩy hòa bình, hợp tác và ổn định tại khu vực.
Trong bối cảnh quan hệ Việt Nam - Trung Quốc tiếp tục phát triển, việc phát huy vai trò của Quốc hội Việt Nam và Nhân đại toàn quốc Trung Quốc sẽ góp phần củng cố tin cậy chính trị, tăng cường hợp tác thiết thực, thúc đẩy giao lưu nhân dân và tạo thêm nền tảng thể chế cho quan hệ hai nước phát triển ổn định, lâu dài./.




