Ông Andrew Goledzinowski, từ kinh nghiệm nhiều năm gắn bó với Việt Nam trên cương vị là đại diện ngoại giao của Australia tại Việt Nam, nhận định đây là lần đầu tiên một Tổng Bí thư, đồng thời là Chủ tịch nước Việt Nam đến thăm chính thức Australia. Do đó, chuyến thăm có ý nghĩa rất quan trọng, đặc biệt là khi diễn ra đúng vào thời điểm Việt Nam đang triển khai chương trình cải cách sâu rộng nhằm nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia, thúc đẩy tăng trưởng và hiện đại hóa nền kinh tế, qua đó mở ra thêm cơ hội để đưa quan hệ song phương từ các định hướng chiến lược sang những chương trình hợp tác cụ thể.
Đánh giá về triển vọng hợp tác, cựu Đại sứ Australia cho rằng bên cạnh các lĩnh vực hợp tác truyền thống như giáo dục - đào tạo, nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng sạch và trao đổi chính sách, hai nước đang đứng trước nhiều cơ hội mới trong các ngành công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ số và các lĩnh vực công nghệ tiên tiến khác. Theo ông, Việt Nam đang đẩy nhanh quá trình hiện thực hóa các chiến lược phát triển công nghệ, trong khi Australia có lợi thế về năng lực nghiên cứu, kinh nghiệm xây dựng chính sách và hệ thống quản lý. Đây là những yếu tố mang tính bổ trợ, giúp hai nền kinh tế có thể phát huy thế mạnh của nhau thay vì cạnh tranh trực tiếp.
Đề cập những định hướng phát triển mới của Việt Nam sau Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV, ông Goledzinowski nhận định các ưu tiên về nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia, cải thiện năng lực thực thi chính sách và hiện đại hóa nền kinh tế sẽ tạo điều kiện thuận lợi để hai nước mở rộng hợp tác thực chất hơn. Theo ông, khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện đã tạo ra nền tảng hợp tác vững chắc, còn chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ góp phần tạo động lực để hiện thực hóa các cam kết đó. Australia hiện đang triển khai chương trình hợp tác phát triển với Việt Nam, có quy mô khoảng 100 triệu AUD (70,5 triệu USD) mỗi năm, trong đó phần lớn nguồn lực được dành cho các chương trình đối thoại chính sách và hỗ trợ cải cách thể chế.
Ông dẫn ví dụ Australia đã phối hợp với Việt Nam trong quá trình xây dựng và hoàn thiện Luật Khoáng sản nhằm hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, nâng cao sức hấp dẫn của Việt Nam đối với các nhà đầu tư trong lĩnh vực khoáng sản chiến lược. Theo ông, ngoài đất hiếm, Việt Nam còn sở hữu trữ lượng lớn vonfram và nhiều khoáng sản chiến lược khác, tạo thêm dư địa để hai nước mở rộng hợp tác trong chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng.
Cựu Đại sứ Australia cũng đánh giá chuyển đổi năng lượng xanh là một trong những lĩnh vực hợp tác nhiều triển vọng. Australia có nhiều kinh nghiệm trong phát triển điện Mặt Trời áp mái, điện gió ngoài khơi cũng như tích hợp năng lượng tái tạo vào hệ thống điện truyền thống. Ông nhấn mạnh đây là những kinh nghiệm thực tiễn mà Australia sẵn sàng tiếp tục chia sẻ với Việt Nam trong quá trình chuyển dịch năng lượng.
Bên cạnh đó, ông Goledzinowski cho rằng hợp tác nông nghiệp công nghệ cao đang có nhiều tín hiệu tích cực khi ngày càng nhiều doanh nghiệp Việt Nam đầu tư sang Australia. Ông lấy dẫn chứng TTC AgriS và TH, những doanh nghiệp đang mở rộng hoạt động đầu tư trong các lĩnh vực nông nghiệp, sữa và du lịch tại Australia, qua đó cho thấy dòng vốn đầu tư giữa hai nước đang phát triển theo hướng hai chiều.
Theo ông Goledzinowski, sự phát triển nhanh của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo tại Việt Nam, cùng việc xây dựng Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) và Trung tâm Tài chính quốc tế, sẽ tạo thêm nhiều cơ hội cho các doanh nghiệp Australia tham gia đầu tư. Ông cũng dẫn ví dụ về Easy Remit - doanh nghiệp công nghệ tài chính (Fintech) của một doanh nhân Australia gốc Việt - đang phát triển nền tảng thanh toán Easy Wallet và dự kiến đặt hoạt động tại Trung tâm Tài chính Quốc tế của Việt Nam trong thời gian tới. Đây là minh chứng cho xu hướng hợp tác đầu tư và đổi mới sáng tạo giữa doanh nghiệp hai nước đang ngày càng mở rộng. Ông cũng đánh giá Việt Nam đang từng bước khẳng định vị thế là một trong những trung tâm gia công công nghệ thông tin hàng đầu thế giới. Theo ông, cùng với việc ngày càng nhiều doanh nghiệp công nghệ Việt Nam mở rộng hoạt động tại Australia, xu hướng đầu tư giữa hai nước đang chuyển dần từ một chiều sang hợp tác hai chiều và cân bằng hơn.
Đánh giá về mục tiêu đưa Việt Nam trở thành quốc gia phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, ông Goledzinowski cho rằng đây là thời điểm thuận lợi để Việt Nam tăng tốc phát triển, song giai đoạn thuận lợi này sẽ không kéo dài mãi khi xu hướng già hóa dân số đang dần xuất hiện. Việc Chính phủ Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số và lấy khu vực kinh tế tư nhân làm động lực phát triển là hướng đi phù hợp nhằm tận dụng giai đoạn dân số vàng hiện nay.
Để hiện thực hóa mục tiêu đó, ông nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng môi trường đầu tư ổn định, minh bạch và có khả năng dự báo cao. Ông lưu ý điều mà các nhà đầu tư quốc tế mong muốn là sự nhất quán trong chính sách, hệ thống pháp luật minh bạch, được thực thi nhất quán, cùng một môi trường kinh doanh đủ ổn định để tạo niềm tin cho các khoản đầu tư dài hạn. Ông cho rằng các cải cách thể chế mà Việt Nam đang triển khai sẽ góp phần nâng cao niềm tin của cộng đồng đầu tư quốc tế đối với nền kinh tế Việt Nam.
Về lâu dài, cựu Đại sứ Australia đánh giá phát triển nguồn nhân lực sẽ là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của Việt Nam. Hạ tầng và các dự án đầu tư có thể được xây dựng trong thời gian ngắn, nhưng việc đào tạo đội ngũ kỹ sư, chuyên gia và lao động kỹ thuật chất lượng cao cần nhiều thời gian hơn. Đây cũng là lĩnh vực Australia có thể đóng góp nhiều hơn thông qua mở rộng hợp tác giáo dục, tăng cường liên kết giữa các trường đại học, thúc đẩy đào tạo nghề và phát triển các chương trình đào tạo kỹ thuật, đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế hiện đại.
Ông Goledzinowski bày tỏ tin tưởng rằng với nền tảng quan hệ ngày càng vững chắc, quyết tâm chính trị của lãnh đạo hai nước cùng những cải cách mạnh mẽ mà Việt Nam đang triển khai, quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam - Australia sẽ tiếp tục phát triển theo hướng thực chất, hiệu quả, tạo thêm nhiều cơ hội hợp tác mới và mang lại lợi ích lâu dài cho cả hai nước./.
