Cục Thống kê, Bộ Tài chính vừa công bố sáng 4/4, trong tháng 3, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa đạt 93,55 tỷ USD, tăng 39,2% so với tháng trước và tăng 23,9% so với cùng kỳ năm trước.
Tính chung quý I/2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa đạt 249,5 tỷ USD, tăng 23% so với cùng kỳ năm trước; trong đó, xuất khẩu tăng 19,1%; nhập khẩu tăng 27%. Cán cân thương mại hàng hóa nhập siêu 3,64 tỷ USD.
Hoạt động xuất nhập khẩu hàng hoá tại cửa khẩu quốc tế Lao Bảo, tỉnh Quảng Trị. Ảnh: Vũ Sinh - TTXVN
Trong cơ cấu xuất nhập khẩu, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa tháng 3 đạt 46,44 tỷ USD, tăng 40,3% so với tháng trước. Trong đó, khu vực kinh tế trong nước đạt 8,96 tỷ USD, tăng 39,2%; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (kể cả dầu thô) đạt 37,48 tỷ USD, tăng 40,6%. So với cùng kỳ năm trước, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa tháng 3 tăng 20,1%; trong đó, khu vực kinh tế trong nước giảm 20,1%, khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (kể cả dầu thô) tăng 36,5%.
Tính chung quý I/2026, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa đạt 122,93 tỷ USD, tăng 19,1% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, khu vực kinh tế trong nước đạt 24,47 tỷ USD, giảm 16,6%, chiếm 19,9% tổng kim ngạch xuất khẩu; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (kể cả dầu thô) đạt 98,46 tỷ USD, tăng 33,3%, chiếm 80,1%.
Trong quý I/2026 có 20 mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD, chiếm 86,8% tổng kim ngạch xuất khẩu (có 5 mặt hàng xuất khẩu trên 5 tỷ USD, chiếm 62,4%).
Về cơ cấu hàng hóa xuất khẩu quý I/2026, nhóm hàng công nghiệp chế biến đạt 110,52 tỷ USD, chiếm 89,9%; nhóm hàng nông sản, lâm sản đạt 9,34 tỷ USD, chiếm 7,6%; nhóm hàng thủy sản đạt 2,64 tỷ USD, chiếm 2,2%; nhóm hàng nhiên liệu và khoáng sản đạt 0,43 tỷ USD, chiếm 0,3%.
Rau quả là một trong số những mặt hàng có kim ngạch xuất khẩu chủ lực. Theo Hiệp hội Rau quả Việt Nam, quý I/2026, ngành rau quả đạt kim ngạch xuất khẩu gần 1,48 tỷ USD, tăng 27% so với cùng kỳ năm 2025, phản ánh đà phục hồi và mở rộng thị trường rõ rệt. Kết quả này cho thấy năng lực thích ứng của doanh nghiệp đã được cải thiện, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ quốc tế đang dần phục hồi.
Cùng với tăng trưởng xuất khẩu, kim ngạch nhập khẩu hàng hóa tháng 3 đạt 47,11 tỷ USD, tăng 38,2% so với tháng trước. Tính chung quý I/2026, kim ngạch nhập khẩu hàng hóa đạt 126,57 tỷ USD, tăng 27,0% so với cùng kỳ năm trước; trong đó, khu vực kinh tế trong nước đạt 35,2 tỷ USD, giảm 4,3%; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài đạt 91,37 tỷ USD, tăng 45,3%.
Trong quý I/2026 có 22 mặt hàng nhập khẩu đạt trị giá trên 1 tỷ USD, chiếm tỷ trọng 82,8% tổng kim ngạch nhập khẩu (có 2 mặt hàng nhập khẩu trên 5 tỷ USD, chiếm 49,8%).
Về cơ cấu nhóm hàng nhập khẩu quý I/2026, nhóm hàng tư liệu sản xuất đạt 118,84 tỷ USD, chiếm 93,9%, trong đó nhóm hàng máy móc thiết bị, dụng cụ phụ tùng chiếm 55,3%; nhóm hàng nguyên, nhiên, vật liệu chiếm 38,6%. Nhóm hàng vật phẩm tiêu dùng đạt 7,73 tỷ USD, chiếm 6,1%.
Theo số liệu sơ bộ, cán cân thương mại hàng hóa tháng 3 nhập siêu 0,67 tỷ USD. Tính chung quý I/2026, cán cân thương mại hàng hóa nhập siêu 3,64 tỷ USD (cùng kỳ năm trước xuất siêu 3,57 tỷ USD).
Doanh nghiệp làm thủ tục xuất khẩu hàng hoá tại hải quan cửa khẩu quốc tế Lao Bảo, tỉnh Quảng Trị. Ảnh: Vũ Sinh - TTXVN
Trong bối cảnh xuất nhập khẩu đang gặp nhiều thách thức, bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê cho rằng, doanh nghiệp cần nỗ lực tận dụng các hiệp định thương mại tự do (FTA) để mở rộng sang các khu vực tiềm năng như Nam Á, châu Phi, Mỹ Latinh hay Đông Âu. Cùng với đó, Bộ Công Thương cũng cần đẩy mạnh thông tin thị trường, đặc biệt là hệ thống dự báo và cảnh báo sớm. Trong một thế giới biến động nhanh và khó lường, thông tin chính xác và kịp thời chính là lợi thế cạnh tranh.
Để duy trì đà tăng trưởng năm 2026, ông Nguyễn Anh Sơn, Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho biết, xuất nhập khẩu đang chịu tác động tổng hợp từ căng thẳng địa chính trị, biến động năng lượng và chi phí logistics. Dù vậy, kết quả 3 tháng đầu năm với mức tăng trưởng xuất khẩu cao cho thấy nền tảng tích cực của sản xuất trong nước.
Tuy nhiên, để duy trì đà tăng trưởng trong những quý tiếp theo, điều quan trọng là nâng cao năng lực dự báo và cảnh báo thị trường giúp doanh nghiệp chủ động điều chỉnh kế hoạch sản xuất kinh doanh. Cùng với đó, cần sự phối hợp đồng bộ giữa các bộ, ngành trong điều hành chính sách liên quan đến vận tải, tài chính, ngoại tệ và chuỗi cung ứng. Việc điều hành linh hoạt giữa xuất khẩu và tiêu dùng trong nước đóng vai trò quan trọng giúp giảm áp lực tồn kho và duy trì dòng vốn cho doanh nghiệp.
Đặc biệt, việc sử dụng hiệu quả công cụ quản lý ngoại thương sẽ giúp điều tiết nhịp xuất nhập khẩu, bảo đảm hàng hóa lưu thông thông suốt, hạn chế tình trạng ùn ứ và hỗ trợ doanh nghiệp ổn định sản xuất. Đây là giải pháp mang tính điều tiết mềm và ý nghĩa lớn trong bối cảnh thị trường nhiều biến động.
Cùng với chính sách hỗ trợ, vai trò của hệ thống thương vụ Việt Nam ở nước ngoài ngày càng được khẳng định như cầu nối quan trọng giữa doanh nghiệp và thị trường. Việc cung cấp thông tin kịp thời, cảnh báo rủi ro và hỗ trợ xử lý rào cản thương mại sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong chiến lược kinh doanh./.