Khu vực biên giới tỉnh Lạng Sơn có 11 xã với 285 thôn, trong đó có 72 thôn giáp biên. Một trong những “chìa khóa” để kết nối tình quân dân thêm bền chặt được lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn triển khai hiệu quả từ lâu đó là sử dụng tiếng dân tộc thiểu số trong công tác tuyên truyền, vận động quân chúng. Đây thực sự là giải pháp phù hợp với thực tiễn, mang ý nghĩa sâu sắc về chính trị, xã hội và văn hóa ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số...
Gần dân hơn
Tại khu vực biên giới Lạng Sơn, đồng bào các dân tộc Tày, Nùng, Dao… chiếm tỷ lệ lớn. Đối với người cao tuổi hoặc phụ nữ ở vùng sâu, vùng xa, việc sử dụng tiếng phổ thông trong giao tiếp hàng ngày còn hạn chế, trở thành rào cản trong tiếp cận thông tin pháp luật. Nhận thức rõ điều này, cán bộ, chiến sĩ các đồn Biên phòng đã chủ động học tập, sử dụng tiếng dân tộc trong quá trình công tác, qua đó giúp các buổi tuyên truyền pháp luật trở nên gần gũi, dễ hiểu, dễ tiếp thu hơn.
Lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn tuyên truyền pháp luật bằng tiếng dân tộc đến người dân thôn Chi Ma, xã Mẫu Sơn. Ảnh: Quang Duy - TTXVN
Tại thôn Chi Ma, xã Mẫu Sơn, nơi có trên 230 hộ với khoảng 960 nhân khẩu, việc tuyên truyền bằng tiếng Tày đã mang lại hiệu quả tích cực. Nhận thức pháp luật của người dân được nâng lên rõ rệt, tình trạng vi phạm pháp luật giảm đáng kể. Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng cửa khẩu Chi Ma thường xuyên “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, trực tiếp tuyên truyền, giải thích cho người dân về các quy định liên quan đến xuất nhập cảnh, phòng, chống tội phạm, bảo vệ chủ quyền biên giới và các chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế.
Ông Vi Văn Như, Bí thư chi bộ, Trưởng thôn Chi Ma, xã Mẫu Sơn cho biết, việc tuyên truyền bằng chính ngôn ngữ của đồng bào giúp người dân hiểu rõ pháp luật, nâng cao nhận thức và hình thành thói quen sống, làm việc theo pháp luật. Nếu trước đây nhiều hộ còn e ngại khi ký cam kết phòng, chống vi phạm do chưa hiểu rõ, thì nay nhiều gia đình đã chủ động tham gia, cam kết không vi phạm quy chế biên giới, không tiếp tay cho các hành vi buôn lậu, xuất nhập cảnh trái phép.
Mỗi năm, Đồn Biên phòng cửa khẩu Chi Ma tổ chức khoảng 60-70 buổi tuyên truyền pháp luật, thu hút khoảng 3.000 lượt người tham gia. Thông qua Tổ Thông tin, Truyền thông, đơn vị phối hợp với chính quyền địa phương đẩy mạnh tuyên truyền lồng ghép tiếng dân tộc qua hệ thống loa phát thanh cố định và lưu động. Nhiều mô hình phát triển kinh tế - xã hội do đơn vị triển khai tại khu vực biên giới phát huy hiệu quả, trong đó công tác tuyên truyền, đặc biệt bằng tiếng dân tộc, đóng vai trò quan trọng.
Thượng tá Trần Trọng Tới, Chính trị viên Đồn Biên phòng cửa khẩu Chi Ma, tỉnh Lạng Sơn cho biết, với đặc thù địa bàn chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, đơn vị xác định muốn người dân hiểu và làm theo thì trước hết phải nói được cho dân nghe. Việc sử dụng tiếng dân tộc trong công tác tuyên truyền vận động quần chúng đã giúp truyền tải thông tin chính xác, tạo sự tin tưởng, gắn bó giữa bộ đội với bà con. "Đơn vị luôn quan tâm thực hiện việc cùng nói tiếng dân tộc; cán bộ chiến sỹ luôn có trách nhiệm tự học để làm tốt công tác tuyên truyền, từ đó hiểu thêm rõ đời sống của bà con, cung cấp kịp các thông tin bổ ích cho nhân dân trong bảo vệ chủ quyền biên giới quốc gia...", Thượng tá Tới nói.
Vững phên giậu
Theo Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn, hiện khu vực biên giới đang duy trì hiệu quả 21 Tổ Thông tin Truyền thông đồn, xã. Định kỳ hàng tháng, trên cơ sở các bản tin, thông báo, nội dung chỉ đạo của cấp trên, báo cáo tình hình của đồn, của xã và các thông tin, tư liệu liên quan, Tổ Thông tin Truyền thông tổng hợp, biên tập thành các bản tin liên quan đến chính sách mới; an ninh, trật tự; kinh tế, văn hóa, xã hội; an ninh biên giới… để tuyên truyền, định hướng dư luận trong nhân dân.
Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng cửa khẩu Chi Ma, tỉnh Lạng Sơn giao tiếp bằng tiếng dân tộc với người dân vùng biên. Ảnh: Quang Duy – TTXVN
Từ năm 2025 đến nay, lực lượng Bộ đội Biên phòng Lạng Sơn đã tổ chức tuyên truyền tập trung được trên 600 buổi với hơn 55.000 lượt người nghe; tuyên truyền nhỏ lẻ hàng chục nghìn lượt nhỏ lẻ… Nội dung tuyên truyền lồng ghép bằng tiếng phổ thông và tiếng dân tộc đã thu hút, thấm sâu đến người dân, được rất đông đảo người dân nghe, theo dõi, góp phần làm thay đổi về nhận thức và hành vi theo hướng tích cực.
Đại tá Lều Minh Tiến, Phó Chỉ huy trưởng Bộ đội Biên phòng tỉnh Lạng Sơn cho biết, tiếng nói, chữ viết của các dân tộc thiểu số chính là cầu nối gắn kết quan trọng giữa Bộ đội Biên phòng với nhân dân. Nhận thức được ý nghĩa và tầm quan trọng ấy, những năm qua, Đảng ủy, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh đã tăng cường công tác chỉ đạo, đẩy mạnh việc học tập tiếng dân tộc trong các cơ quan, đơn vị. Từ đó, nâng cao hơn nữa chất lượng, hiệu quả công tác tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước; đồng thời góp phần củng cố, giữ gìn và phát huy nét đẹp truyền thống của văn hóa các dân tộc Việt Nam, theo đúng tinh thần Nghị quyết 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.
Những buổi tuyên truyền bằng tiếng bản địa, những cuộc trò chuyện chân tình giữa người lính và bà con… vẫn đang diễn ra hàng ngày và trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống thường nhật của bà con vùng biên cương xứ Lạng. Đằng sau đó chính là hình ảnh của những người lính Biên phòng lặng thầm học tiếng dân tộc, góp phần củng cố mối quan hệ gắn bó giữa quân và dân nơi biên giới./.