Sáng 17/6, tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, Tạp chí Mỹ thuật (Hội Mỹ thuật Việt Nam) cùng các đơn vị liên quan tổ chức lễ công bố, phát động cuộc thi vẽ và trao Giải thưởng Tô Ngọc Vân lần thứ I năm 2026, hướng tới kỷ niệm 120 năm ngày sinh của danh họa Tô Ngọc Vân (1906-2026).
Nhà báo Ngô Xuân Tiến, Tổng Biên tập Tạp chí Mỹ thuật, Trưởng Ban tổ chức cuộc thi, phát biểu tại chương trình. Ảnh: Hạnh Quyên-TTXVN
Phát biểu tại lễ phát động, Trưởng Ban tổ chức cuộc thi nhà báo Ngô Xuân Tiến, Tổng Biên tập Tạp chí Mỹ thuật cho biết, việc tổ chức cuộc thi và giải thưởng mang tên Tô Ngọc Vân xuất phát từ mong muốn tưởng nhớ, tri ân, tôn vinh những đóng góp to lớn của danh họa đối với nền mỹ thuật Việt Nam.
Theo nhà báo Ngô Xuân Tiến, họa sĩ Tô Ngọc Vân không chỉ là một trong những danh họa tiêu biểu của mỹ thuật Việt Nam hiện đại, còn là người nghệ sĩ đã dành trọn cuộc đời cho nghệ thuật và đất nước. Thông qua cuộc thi, Ban tổ chức mong muốn tiếp tục lan tỏa những giá trị tốt đẹp mà ông để lại, đồng thời khơi dậy tinh thần sáng tạo, trách nhiệm và khát vọng cống hiến trong thế hệ trẻ.
Cuộc thi hướng tới việc tạo môi trường để sinh viên và các họa sĩ trẻ phát huy năng lực sáng tạo, tiếp tục kế thừa và phát triển những giá trị nghệ thuật của các thế hệ đi trước. Ban tổ chức kỳ vọng đây sẽ là sân chơi có ý nghĩa, góp phần phát hiện những tài năng mới cho mỹ thuật Việt Nam.
Đánh giá cao ý tưởng tổ chức giải thưởng, họa sĩ Lương Xuân Đoàn, Chủ tịch Hội Mỹ thuật Việt Nam cho rằng, hoạ sĩ Tô Ngọc Vân là một trong những người đặt nền móng cho mỹ thuật hiện đại Việt Nam. Không chỉ là một danh họa lớn, ông còn là người thầy của nhiều thế hệ nghệ sĩ, Hiệu trưởng đầu tiên của Trường Mỹ thuật Kháng chiến và là một liệt sĩ đã hy sinh trong kháng chiến chống thực dân Pháp.
Theo họa sĩ Lương Xuân Đoàn, việc tổ chức cuộc thi và giải thưởng mang tên Tô Ngọc Vân là hoạt động thiết thực nhằm tôn vinh những giá trị nghệ thuật, tinh thần cống hiến và sự hy sinh của người nghệ sĩ đối với Tổ quốc. Hội Mỹ thuật Việt Nam ủng hộ sáng kiến này và kỳ vọng giải thưởng sẽ trở thành hoạt động có uy tín, góp phần phát hiện, bồi dưỡng đội ngũ họa sĩ trẻ trong tương lai.
Đại diện gia đình họa sĩ Tô Ngọc Vân, Tiến sĩ, Kiến trúc sư Tô Thị Toàn, con gái họa sĩ bày tỏ sự xúc động khi tên tuổi của danh họa tiếp tục được giới mỹ thuật và công chúng trân trọng, ghi nhớ sau hơn 70 năm kể từ ngày ông hy sinh.
Theo bà Tô Thị Toàn, gia đình đã ủng hộ ý tưởng tổ chức cuộc thi ngay từ những ngày đầu bởi đây không chỉ là hoạt động tri ân, tôn vinh những nghệ sĩ có nhiều cống hiến cho đất nước, còn tạo điều kiện để phát hiện, phát huy tài năng của thế hệ họa sĩ trẻ. Mục tiêu của cuộc thi phù hợp với yêu cầu phát triển nguồn nhân lực sáng tạo trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.
Ban tổ chức cho biết, Cuộc thi vẽ và Trao Giải thưởng Tô Ngọc Vân lần thứ I năm 2026 mang chủ đề “Sắc màu Kỷ nguyên mới”, dành cho sinh viên Việt Nam đang học tập tại các trường đại học, cao đẳng có chuyên ngành đào tạo nghệ thuật trong và ngoài nước, bao gồm cả sinh viên tốt nghiệp trong năm 2026.
Các tác phẩm dự thi cần thể hiện tinh thần Việt Nam, khát vọng phát triển đất nước, vẻ đẹp của con người, văn hóa, thiên nhiên và tinh thần lao động sáng tạo trong kỷ nguyên mới. Cuộc thi không giới hạn số lượng tác phẩm dự thi của mỗi tác giả. Các tác phẩm có thể được thể hiện bằng nhiều chất liệu khác nhau như sơn dầu, sơn mài, màu nước, chất liệu tổng hợp hoặc đồ họa vi tính.
Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân tham quan triển lãm các tác phẩm của danh họa Tô Ngọc Vân. Ảnh: Hạnh Quyên-TTXVN
Theo thể lệ, thời gian tiếp nhận tác phẩm dự thi từ ngày 17/6 đến hết ngày 31/10/2026. Các tác phẩm vượt qua vòng sơ khảo sẽ được lựa chọn tham gia triển lãm và chấm vòng chung khảo.
Ban tổ chức sẽ trao 1 Giải Đặc biệt trị giá 60 triệu đồng, 1 Giải Nhất trị giá 40 triệu đồng, 1 Giải Nhì trị giá 30 triệu đồng, 2 Giải Ba trị giá 20 triệu đồng cùng một số giải thưởng khác.
Dự kiến, Triển lãm Giải thưởng Tô Ngọc Vân lần thứ I năm 2026 sẽ diễn ra từ ngày 6-15/12/2026 tại Nhà Triển lãm 16 Ngô Quyền (Hà Nội). Lễ tổng kết và trao giải được tổ chức vào ngày 15/12/2026, đúng dịp kỷ niệm 120 năm ngày sinh của danh họa Tô Ngọc Vân./.