Sáng 7/3/2026, tại đền Núi Sưa, phường Ba Đình (Hà Nội) đã tổ chức Lễ công bố quyết định ghi danh Lễ hội Tam giáp (Xuân Biểu - Ngọc Hà - Hữu Tiệp) vào danh mục quốc gia Di sản văn hóa phi vật thể và kỷ niệm 1.000 năm Ngày sinh Thượng Đẳng Phúc Thần Huyền Thiên Hắc Đế.
Trong dòng chảy của Thăng Long ngàn năm văn hiến, lễ hội Tam giáp không chỉ là một nghi lễ ghi danh Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, mà còn là một "bảo tàng sống" về tinh thần cộng đồng. Giữa không gian linh thiêng của đền Núi Sưa, điểm nhấn khiến bất cứ ai chứng kiến cũng phải ngỡ ngàng chính là màn rước kiệu quay đầy kịch tính và uy nghiêm. Lễ rước Thánh bắt đầu từ đền Núi Sưa qua đình Ngọc Hà rồi đến đình Hữu Tiệp và trở lại đền Núi Sưa.
Điều đặc biệt tại lễ hội Tam giáp màn rước kiệu mang đậm chất mạnh mẽ và cảm xúc khác hẳn với vẻ khoan thai, tĩnh lặng thường thấy ở các nghi lễ rước của những lễ hội khác. Người dân nơi đây tin rằng, khi chiếc kiệu bắt đầu xoay tròn, bay bổng hay lao đi, đó chính là lúc Thánh Huyền Thiên Hắc Đế đang "giáng" hoặc đi "vi hành" để thăm thú và ban phúc cho dân làng.
Để thực hiện được màn rước kiệu quay, đòi hỏi một sự phối hợp chuẩn xác đến từng nhịp của những trai tráng khiêng kiệu. Khi kiệu "quay", hàng chục thanh niên phải nương theo lực ly tâm, người nọ đẩy, người kia kéo trong một vòng tròn nhịp nhàng. Chỉ cần một người lệch nhịp, thế cân bằng sẽ mất, nhưng tại lễ hội Tam giáp, sự ăn ý đã được rèn giũa qua nhiều thế hệ. Những bước chạy dồn dập, những cú xoay kiệu đòi hỏi thể lực phi thường. Mồ hôi đổ xuống nhưng nụ cười rạng rỡ luôn thường trực trên môi những người tham gia, bởi với họ, được khiêng kiệu Thánh là một đặc ân và niềm tự hào lớn lao.
Trong quan niệm dân gian, kiệu quay không chỉ là một hình thức biểu diễn. Nó đại diện cho sự vận động của sinh khí. Kiệu quay càng mạnh, càng đều, báo hiệu một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng sẽ tươi tốt, đời sống nhân dân bình an.
Màn rước kiệu xuyên qua những con ngõ nhỏ của làng hoa cổ, giữa tiếng trống cái giòn giã và tiếng hò reo cổ vũ của hàng ngàn người dân. Hình ảnh chiếc kiệu sơn son thiếp vàng rực rỡ dưới tiết trời xuân, xoay vần giữa sắc cờ hội ngũ hành, tạo nên một bức tranh ấn tượng, nơi quá khứ và hiện tại giao thoa một cách mãnh liệt.
Nếu có dịp ghé thăm phường Ba Đình (Hà Nội) vào những ngày tháng Giêng, hãy một lần tham dự lễ hội Tam giáp để cảm nhận được hơi ấm của di sản không nằm ở những văn bản ghi danh, mà nằm chính trong những vòng quay của chiếc kiệu Thánh - nơi tinh thần của người dân Tam giáp (Xuân Biểu - Ngọc Hà - Hữu Tiệp) được thăng hoa rực rỡ nhất.
