Cuộc thi Sáng kiến Khoa học là sự kiện thường niên được Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ đạo, Báo VnExpress tổ chức, bắt đầu từ năm 2022 nhằm tìm kiếm, tôn vinh những ý tưởng, giải pháp, mô hình sáng tạo có tính ứng dụng cao, góp phần giải quyết các vấn đề thực tiễn trong đời sống, sản xuất và phát triển kinh tế - xã hội. Đây cũng là hoạt động thiết thực hưởng ứng tinh thần đổi mới sáng tạo, thúc đẩy phong trào nghiên cứu khoa học trong cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Theo Ban Tổ chức, đối tượng tham gia cuộc thi là công dân Việt Nam đang sinh sống, học tập và làm việc trong và ngoài nước; khuyến khích học sinh, sinh viên, nhà khoa học trẻ, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và các tổ chức nghiên cứu tham gia. Các sáng kiến dự thi tập trung vào nhiều lĩnh vực như công nghệ số, tự động hóa, trí tuệ nhân tạo, công nghệ sinh học, nông nghiệp thông minh, bảo vệ môi trường, y tế, giáo dục và các giải pháp phục vụ cộng đồng.
Bà Bùi Thanh Vân, Thư ký tòa soạn báo VnExpress, Trưởng Ban tổ chức Cuộc thi Sáng kiến khoa học cho biết: Điểm mới của Cuộc thi Sáng kiến khoa học 2026 là thành phần Ban Tổ chức được mở rộng. Đơn vị tổ chức có sự tham gia của Cục Sở hữu trí tuệ cùng sự phối hợp của Cục Đổi mới sáng tạo, góp phần mở rộng kết nối trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, qua đó giúp tăng cường sức lan tỏa của cuộc thi và đáp ứng sự phát triển mạnh mẽ về quy mô trong năm 2026. Cũng trong năm nay, lần đầu tiên, cuộc thi mở rộng đối tượng đến người Việt Nam ở nước ngoài, tạo cơ hội kết nối trí thức Việt trên khắp thế giới, đồng thời đưa những nghiên cứu, sáng kiến tiên tiến quốc tế ứng dụng tại Việt Nam. Các hồ sơ xuất sắc sẽ được lựa chọn qua nhiều vòng đánh giá công khai, minh bạch bởi hội đồng chuyên gia uy tín. Những sáng kiến đạt giải không chỉ được vinh danh mà còn có cơ hội nhận hỗ trợ hoàn thiện sản phẩm, kết nối đầu tư, thương mại hóa và triển khai rộng rãi trong thực tiễn.
Lễ trao giải Cuộc thi dự kiến tổ chức trong khuôn khổ Ngày hội Đổi mới Sáng tạo Quốc gia 1/10/2026, với tổng giá trị giải thưởng lên tới 1 tỷ đồng. Việc phát động Cuộc thi “Sáng kiến khoa học 2026” tiếp tục khẳng định quyết tâm của Bộ Khoa học và Công nghệ trong việc xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia, lan tỏa tinh thần dám nghĩ, dám làm, khơi dậy khát vọng cống hiến bằng tri thức và khoa học công nghệ vì sự phát triển bền vững của đất nước.
Sau 4 năm triển khai, Cuộc thi Sáng kiến khoa học đã thu hút 645 hồ sơ tham gia của các nhà khoa học, nhà nghiên cứu trẻ và sinh viên từ các đơn vị, trường đại học trong cả nước. 29 sản phẩm/giải pháp có tính ứng dụng cao, góp phần mang lại hiệu quả kinh tế đã được vinh danh và hỗ trợ phát triển sản phẩm, hoàn thiện công nghệ để chuyển giao./.
