ຖ້ຳຄວຍປີນ

      ບັນດານັກຄົ້ນຄວ້າບູຮານຄະດີ ໄດ້ຊອກເຫັນບັນດາຮ່ອງຮອຍບູຮານຄະດີຢູ່ເມືອງເລິມບິ່ງຄື ຈົກ,ຂວານ,ລູກທະນູຖືກເຮັດດ້ວຍຫີນ, ທອງແດງ, ເຄື່ອງປັ້ນດິນເຜົາຢ່າງລະອຽດອ່ອນໃນສະໄໝວັດທະນະທຳຮວ່າບິ່ງ. ຢູ່ແຫ່ງນີ້ຍັງມີ ວິຫານວັດວາອາຮາມທີ່ມີມາແຕ່ດົນນານ ເຂັ້ມຂົ້ນໄປດ້ວຍສີສັນວັດທະນະທຳປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າເຂດພູສູງໃນນັ້ນຕ້ອງເວົ້າເຖິງວິຫານປູ໊ບ໋າວ, ວັດຟຸກເລິມ... ຮ່ອງຮອຍສະຖານເຮືອນຄົວໄດ້ຊອກເຫັນຢູ່ຖ້ຳເພຍວ່າຍ ຂຶ້ນກັບພື້ນຖານວັດທະນະທຳບູຮານມີມາກ່ອນນີ້ 8.000 ປີ, ເນື້ອທີ່ເຮືອນຄົວບໍ່ກວ້າງສາມາດຮັບໃຊ້ການຝີງໃຫ້ຄວາມອົບອຸ່ນຫຼືປີ້ງອາຫານໃຫ້ແກ່ກຸ່ມຊຸມຊົນຕາມແບບໃນວົງຕະກຸນ. ບັນດານັກຄົ້ນຄວ້າບູຮານຄະດີຍັງໄດ້ຊອກເຫັນບັນດາຂຸມຝັງສົບຂອງຊາວຫວຽດບູຮານ. ທ່ານກາວວັນມິງ ຫົວໜ້າຂະແໜງວັດທະນະທຳ ຖະແຫຼງຂ່າວເມືອງເລິມບິ່ງໃຫ້ຮູ້ວ່າ:

    ນອກຈາກລະບົບຖ້ຳ,ນ້ຳຕົກຕາດ ແຂກທ່ອງທ່ຽວເມື່ອມາຮອດເມືອງເລິມບິ່ງ ຈະໄດ້ຊອກຮູ້ຈຸດວັດທະນະທຳທີ່ເປັນເອກະລັກສະເພາະຂອງພໍ່ແມ່ປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າສ່ວນໜ້ອຍ, ແຕ່ລະເຜົ່າກໍ່ມີບັນດາຮີດຄອງປະເພນີແຕກຕ່າງກັນ ອັນໄດ້ສ້າງຄວາມເປັນເອກຫະລັກແລະຫຼາຍຮູບຫຼາຍສີ.    ອ້າຍເຈົາແທັງງ່າ ຊາວຕາແສງເທື້ອງເລິມ ເມືອງເລິມບິ່ງໃຫ້ຮູ້ວ່າ:

   “ແຂກທ່ອງທ່ຽວເມື່ອມີໂອກາດມານີ້ ຈະໄດ້ເຊື່ອມຕົວເຂົ້າກັບຊີວິດວັດທະນະທຳແລະຊີວິດປະຈຳວັນຂອງພໍ່ແມ່ພີ່ນ້ອງ. ໂດຍຜ່ານບັນດາຊຸດອາພອນ, ວິທີດຳລົງຊີວິດຢູ່ເຮືອນຮ້ານການເຄື່ອນໄຫວຜະລິດກະສິກຳພາເຂົ້າເຂັ້ມຂົ້ນໄປດ້ວຍສີສັນຫຼືບັນດາບົດເພງພື້ນເມືອງ.ນອກຈາກນັ້ນແຂກທ່ອງທ່ຽວຍັງໄດ້ເຫັນປະຈັກຕາ ທິວທັດທຳມະຊາດທີ່ໃຫຍ່ໂຕມະໂຫຖານອີກດ້ວຍ”
      ມາຮອດເລິມບິ່ງ, ແຂກທ່ອງທ່ຽວຍັງໄດ້ຊີມບັນດາເຍື່ອງອາຫານພື້ນເມືອງຂອງຊາວເຜົ່າໄຕ, ຢ້າວ, ມົ້ງຄືເຂົ້າຫຼາມສົ້ມໝູ, ຊີ້ນຄວາຍແຫ້ງ,ຊາເຂົ້າມຸດ...ປັດຈຸບັນຢູ່ທ້ອງຖິ່ນແຫ່ງນີ້ຍັງມີນັບ 10 ຄອບຄົວເຮັດໂຮມສະເຕ ອັນໄດ້ສ້າງເປັນເຂດທ່ອງທ່ຽວຊຸມຊົນຢູ່ແຕ່ລະບ້ານ.ປັດຈຸບັນເມືອງເລິມບິ່ງໄດ້ຟື້ນຟູບັນດາງານບຸນປະເພນີຄື ງານບຸນລົງນາຢູ່ຕາແສງເທື້ອງເລິມ, ລັງການ, ງານບຸນໂດດໄຟຂອງພໍ່ແມ່ພີ່ນ້ອງເຜົ່າ ປ່າແທ່ນ ຕາແສງຮົ່ງກວາງ ບັນດາງານບຸນຂອງເມືອງເລິມບິ່ງແມ່ນເຂັ້ມຂົ້ນໄປດ້ວຍສີສັນພື້ນເມືອງທີ່ເປັນເອກະລັກ ອັນໄດ້ດຶງດູດແຂກທ່ອງທ່ຽວທັງຢູ່ພາຍໃນແລະຕ່າງປະເທດເຂົ້າມາທ່ອງທ່ຽວໃນໂອກາດຕົ້ນລະດູບານໃໝ່.

 (ແຫຼ່ງຄັດຈາກ VOV)