លោកយាយ ទ្រៀវ ធី ជុង មកពីភូមិ កុកថុក ឃុំភូថង ខេត្តថៃង្វៀន ទោះបីជាមានវ័យអាយុជាង ៧០ ឆ្នាំក៏ដោយ នៅតែធ្វើការយ៉ាងឧស្សាហ៍ព្យាយាមជាមួយនឹងរាល់ថ្នេរប៉ាក់។ ដោយបាតដៃដ៏ប៉ិនប្រសប់របស់ខ្លួន លោកយាយមិនត្រឹមតែបង្កើតលំនាំប្រពៃណីប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបង្រៀនសិប្បកម្មនេះដល់មនុស្សជំនាន់ក្រោយដោយអត់ធ្មត់ ដើម្បីឱ្យប្រពៃណីប៉ាក់របស់ជនជាតិយ៉ាវក្រហមត្រូវបានរក្សាពីជំនាន់មួយទៅជំនាន់មួយ។
កើតនិងធំដឹងក្តីនៅក្នុងគ្រួសារជនជាតិយ៉ាវក្រហម ចាប់ពីអាយុ ៧ ឬ ៨ ឆ្នាំ លោកស្រីជុង ត្រូវបានបង្រៀនប៉ាក់ដោយជីដូន ម្តាយ និងបងប្អូនស្រីរបស់ខ្លួន។ ខណៈពេលដែលមិត្តភក្ដិអាយុសំណាលគ្នាកំពុងលេងយ៉ាងសប្បាយ ប៉ុន្តែកុមារី ជុង ឧស្សាហ៍ព្យាយាមលើក្រណាត់នីមួយៗ រៀនពី របៀបបង្កើតលំនាំដែលតំណាងឱ្យមេឃ ផែនដី ព្រៃឈើ ភ្នំ សត្វស្លាប សត្វ ទន្លេ...។ ថ្នេរដំបូងទាំងនោះបានក្លាយជាមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ការលះបង់ពេញមួយជីវិតរបស់លោកយាយ ជុង ចំពោះសិប្បកម្មប្រពៃណីរបស់ក្រុមជនជាតិខ្លួន។ អ្នកស្រី ទ្រីវ ធី ជុង បានចែករំលែកថា៖ “ខ្ញុំបានស្គាល់ការប៉ាក់តាំងពីខ្ញុំនៅតូច ហើយឥឡូវនេះខ្ញុំចាស់ហើយ ខ្ញុំចង់បង្រៀនមរតកទៅកូនចៅជំនាន់ក្រោយរបស់ខ្ញុំ ដើម្បីរក្សាអត្តសញ្ញាណរបស់ក្រុមជនជាតិរបស់យើង។ ប្រសិនបើយើងមិនបន្តមរតកមុខរបរនេះទេ វានឹងបាត់បង់ទាំងអស់នៅពេលក្រោយ។ យើងត្រូវតែរក្សា ដើម្បីឱ្យប្រពៃណីរបស់ក្រុមជនជាតិរបស់យើងកាន់តែរីកចម្រើន”។
អស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំមកហើយ លោកស្រី ជុង បានចំណាយពេលបង្រៀនការប៉ាក់ដល់ស្ត្រី និងយុវជននៅក្នុងឃុំ តាមរយៈសហករណ៍ធៀន អាន ជាកន្លែងដែលលោកស្រីជាសមាជិកម្នាក់ក្នុងចំណោមសមាជិកដែលផ្សាភ្ជាប់យ៉ាងយូរបំផុត។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០២០ មក លោកបានក្លាយជា "គ្រូបង្រៀន" នៃថ្នាក់ប៉ាក់ដែលរៀបចំដោយសហករណ៍។ ជាមួយនឹងរចនាប័ទ្មបង្រៀនដែលងាយស្រួលទាក់ទង និងអត់ធ្មត់ លោកស្រីបានបង្រៀនសិប្បកម្មប៉ាក់នេះដោយផ្ទាល់ដល់សិស្សជាង ៨០ នាក់។ ស្ត្រីជាច្រើន បន្ទាប់ពីវគ្គសិក្សានេះ អាចបង្កើតផលិតផលប៉ាក់ដ៏ប្រណិតពីបាតដៃរបស់ខ្លួនផ្ទាល់ ចាប់ពីកាបូបតូចៗ និងកន្សែង រហូតដល់មួកប្រពៃណី ដែលបង្កើនប្រាក់ចំណូលផង និងបង្កើតមោទនភាពឡើងវិញចំពោះវប្បធម៌យ៉ាវក្រហម។
មានវ័យអាយុជាង ៧០ ឆ្នាំ លោកយាយទ្រៀវ ធី ជុង(ស្តាំ) នៅតែធ្វើការយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ជាមួយនឹងការដេរនីមួយៗ (រូបថត៖ CTV Thuy Kieu/VOV)
លោកយាយទ្រៀវ ធី ជុង កំពុងបង្រៀនសិក្ខាកាមប៉ាក់យ៉ាវក្រហមដោយយកចិត្តទុកដាក់ (រូបថត៖ CTV Thuy Kieu/VOV)
សិក្ខាកាមមកពីគ្រប់វ័យ និងគ្រប់ក្រុមជនជាតិ ដែលទាំងអស់គ្នាចែករំលែកចំណង់ចំណូលចិត្តក្នុងការអភិរក្សវប្បធម៌ប្រពៃណីរបស់ជនជាតិយ៉ាវក្រហម (រូបថត៖ CTV Thuy Kieu/VOV)
ការប៉ាក់ដោយដៃបែបប្រពៃណីក៏បានផ្តល់ប្រាក់ចំណូលស្ថិរភាពដល់ស្ត្រីពីការលក់ផលិតផលរបស់ពួកគេផងដែរ (រូបថត៖ CTV Thuy Kieu/VOV)
អ្នកស្រី ហ័ង ធី ទួន ជាសិស្សម្នាក់ដែលត្រូវបានលោកស្រី ជុង បង្ហាត់បង្រៀនមុខរបរប៉ាក់ បាននិយាយថា៖ “លោកស្រី ជុង បានបង្រៀនពួកយើងយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ ដោយប៉ាក់រាល់ថ្នេរ និងខ្សែអំបោះនីមួយៗ។ លោកស្រីមានការលះបង់យ៉ាងខ្លាំងចំពោះសិស្ស។ សូម្បីតែម៉ោង ៥ ល្ងាចក៏ដោយ លោកស្រី ជុង នៅតែបង្រៀន។ អ្នកណាដែលមិនដឹង ឬមិនយល់អ្វីមួយអាចសុំជំនួយពីលោកស្រីបាន។ ការរៀនប៉ាក់មានអត្ថន័យខ្លាំងណាស់ ពីព្រោះវារក្សាអត្តសញ្ញាណរបស់ក្រុមជនជាតិ យ៉ាវ ដែលជាបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ដែលបានបន្សល់ទុកពីដូនតារបស់យើង”។
នៅក្នុងថ្នាក់ប៉ាក់របស់លោកស្រី ជុង មានកុមារតូចៗ ជាច្រើន ដែលមានអាយុត្រឹមតែ ១៤-១៥ ឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ។ ដោយសារការបង្រៀនដ៏យកចិត្តទុកដាក់និងហ្មត់ចត់របស់លោកស្រី ប្អូនៗ កុមារមិនត្រឹមតែស្ទាត់ជំនាញក្នុងការប៉ាក់ជាមូលដ្ឋានប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងដឹងពីរបៀបបង្កើតលំនាំប្រពៃណីនៃក្រុមជនជាតិភាគតិចនៅលើក្រណាត់នីមួយៗផងដែរ។ ពីមេរៀនទាំងនេះ ពួកគេយល់កាន់តែច្បាស់អំពីតម្លៃវប្បធម៌របស់ជនជាតិ យ៉ាវក្រហម ដែលបង្ហាញនៅក្នុងលំនាំប៉ាក់នីមួយៗ។ ប្អូន ណុង ធូហា (អាយុ ១៤ ឆ្នាំ) បានសម្តែងថា៖ “អ្នកគ្រូបានបង្ហាញ និងបង្រៀនខ្ញុំច្រើនណាស់។ ខ្ញុំក៏ចូលចិត្តសិប្បកម្មប៉ាក់នេះដែរ ហើយខ្ញុំនឹងព្យាយាមលើកកម្ពស់របរប្រពៃណីនេះ”។
មិនត្រឹមតែរួមចំណែកដល់ការអភិរក្សវប្បធម៌ប៉ុណ្ណោះទេ ថ្នាក់ប៉ាក់ដោយលោកស្រី ជុង រួមដំណើរ ក៏បើកឱកាសបន្ថែមមុខរបរចិញ្ចឹមជីវិតប្រកបដោយចីរភាពសម្រាប់ស្ត្រីនៅតំបន់ព្រៃភ្នុំផងដែរ។ ផលិតផលដូចជាកន្សែង មួក ម៉ាស់មុខ ក្រណាត់កំរាលតុ និងខ្នើយប៉ាក់ដែលផលិតដោយសិស្សខ្លួនឯងកំពុងមានប្រជាប្រិយភាពកាន់តែខ្លាំងឡើងសម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់ ហើយត្រូវបានលក់នៅតាមស្តង់ទំនិញកសិកម្ម ក្រោមកម្មវិធីឃុំមួយផលិត ផលមួយ (OCOP) និងហាងលក់សហករណ៍។ តាមនោះ សហករណ៍ធានអានផ្គត់ផ្គង់ផលិតផលប៉ាក់ និងឱសថជាង ២០០ មុខជារៀងរាល់ខែ ដោយបង្កើតការងារស្ថិរភាពសម្រាប់សមាជិក ១៥-២០ នាក់ ភាគច្រើនជាស្ត្រីជនជាតិ យ៉ាវ និង តាយ ជាមួយនឹងប្រាក់ចំណូល ៥-៦ លានដុង (២០០-២៤០ ដុល្លារអាមេរិក/ម្នាក់/ខែ)។ លោកស្រី លី ធី ក្វៀន លី ធី ក្វៀន នាយិកាសហករណ៍ធានអាន បានមានប្រសាសន៍ថា៖ "សម្រាប់ពួកយើង លោកស្រី ជុង គឺជាសមាជិកម្នាក់ដែលខិតខំប្រឹងប្រែងអស់ពីចិត្តចំពោះ សហករណ៍។ លោកស្រីមិនត្រឹមតែមានជំនាញក្នុងការប៉ាក់ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែ ថែមទាំងប្តេជ្ញាចិត្តយ៉ាងអស់ពីចិត្តចំពោះការងារ ដោយតែងតែត្រៀមខ្លួនជួយស្ត្រី និងតែងតែរំលឹកដល់យុវជនជំនាន់ក្រោយ។ ដូច្នេះ យុវជនយើងត្រូវតែថែរក្សាលំនាំប៉ាក់ប្រពៃណីជានិច្ច ហើយក៏ជាអ្នកបន្តវេន ដល់មនុស្សជំនាន់ក្រោយផងដែរ"។
ទោះបីជាសក់របស់ខ្លួនឡើងស្កូវ ហើយភ្នែកលែងមុតស្រួចក៏ដោយ ប៉ុន្តែ ជារៀងរាល់ថ្ងៃ លោកយាយ ទ្រៀវ ធី ជុង នៅតែអង្គុយលើរានហាលផ្ទះ ដៃរបស់ខ្លួននៅតែរហ័សរហួនជាមួយម្ជូល និងអំបោះ។ លោកស្រីមិនត្រឹមតែបង្កើតក្រណាត់ប៉ាក់ដ៏ស្រស់ស្អាតប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបន្តចែករំលែកចំណង់ចំណូលចិត្តចំពោះសិប្បកម្ម និងសេចក្តីស្រឡាញ់ចំពោះវប្បធម៌ដល់យុវជនជំនាន់ក្រោយដោយស្ងៀមស្ងាត់ ដើម្បីឲ្យពណ៌ប៉ាក់របស់ជនជាតិយ៉ាវក្រហមនឹងនៅស្ថិតស្ថេរជារៀងរហូតនៅក្នុងជីវភាពរស់នៅនៅតំបន់ព្រៃភ្នំ៕
តាម VOV5 - វិទ្យុសំឡេងវៀតណាម