| ໃຜເຄີຍໄດ້ໄປໄຕງວຽນ, ອາດໄດ້ຟັງສຽງຄ້ອງ ທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມເລິກລັບ ສ່ອງແສງໃຫ້ເຫັນ ພາບດຳລົງຊີວິດ ອັນອົງອາດກ້າຫານ. ມີບາງຄົນ ຖືຄ້ອງ ເໝືອນດັ່ງ “ຈິດວິນຍານ” ຂອງຄົນໄຕງວຽນແຫ່ງນີ້. |
|
ເກືອບ 6 ປີມາແລ້ວ ທີ່ວັດທະນະທຳຄ້ອງໄຕງວຽນ ໄດ້້ຮັບຮອງຈາກອົງການອຸຍແນັສໂກ ໃຫ້ເປັນສິ່ງ ປະດິດສ້າງ ທາງດ້ານວັດທະນະທຳ ທີ່ບໍ່ເປັນວັດຖຸ ແລະ ເລື່ອງເລົ່າ ປາກຕໍ່ປາກກັນມາ ຂອງມະນຸດ (25 ພະຈິກ 2005) ແລະ 6 ປີດັ່ງກ່າວ ກໍນັບວ່າ ເປັນເວລາບໍ່ດົນປານໃດ, ແຕ່ກໍບໍ່ສັ້ນ ເພື່ອໃຫ້ພວກເຮົາ ເບິ່ງໄດ້ ຢ່າງຄົບຖ້ວນ ແລະ ຕົວຈິງກວ່າເກົ່າ ກ່ຽວກັບມໍລະດົກ ອັນພິເສດນີ້, ໂດຍສະເພາະຢ່າງຍິ່ງ ແມ່ນສະພາບຄວາມເປັນຢູ່ ຂອງເຜົ່າໄຕງວຽນ ຊຶ່ງພວມກຳລັງ ປ່ຽນແປງ ຢູ່ຄືດັ່ງປະຈຸບັນ. ວັດທະນະທຳ ຄ້ອງບ້າງໄຕງວຽນ ທີ່ມີກະ ຈາຍ ໄປທົ່ວ 5 ແຂວງພາກໃຕ້ຫວຽດນາມຄື: ແຂວງກອນຕູມ, ຢາລາຍ, ດັກລັກ, ດັກນົງ, ເລີມດົ່ງ ແລະເຈົ້າຂອງ ວັດທະນະທຳ ອັນພິເສດນີ້ ບໍ່ແມ່ນໃຜອື່ນໄກ ຊຶ່ງມັນກໍແມ່ນ ກະໂຕປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າ ທີ່ອາໄສຢູ່ໄຕງວຽນນີ້ເອງ ຄື: ເຜົ່າບານາ, ເຊດັງ, ມະນົງ, ເກີຮໍ, ເອເດ, ຢາລາຍ ແລະ ອື່ນໆ.
ມີບາງຄັ້ງ ເບິ່ງເໝືອນກັບວ່າ ກະໂຕ ຄົນໄຕງວຽນ ກໍຄື ຄົນຫວຽດນາມເອງ ກໍມີ ເປັນຫ່ວງ ບໍ່ໜ້ອຍ ຕໍ່ປາກົດ ການ ຄ້ອງບ້າງດັ່ງກ່າວ ໄດ້ໄຫຼອອກ ໄປພາຍນອກ ຊຶ່ງເປັນເລື່ອງ ເກີດຂຶ້ນຕົວຈິງໃນທຸກວັນນີ້, ພ້ອມດຽວກັນ ນັ້ນ ຮູບແບບການດຳລົງຊີວິດ ທີ່ທັນສະໄໝ ໃນປະຈຸບັນ ກໍສົ່ງຜົນກະທົບ ບໍ່ໜ້ອຍຕໍ່ຊີວິດ ແລະ ແນວຄວາມ ຄິດ ຂອງຄົນແຫ່ງນີ້. ໃນສະພາບ ຊີວິດການເປັນຢູ່ ທີ່ມີຄວາມຫຍຸ້ງຍາກຂາດເຂີນ ແລະ ການໄລ່ລ່າ ວັດຖຸບູ ຮານ ອັນມີຄ່າຍັງມີຢູ່, ຈະເຮັດໃຫ້ຄົນໄຕງວຽນ ຈຳຕ້ອງຂາຍຄ້ອງ ອັນລ້ຳຄ່າຂອງຕົນ ກໍເປັນໄປໄດ້ ແລະ ສະ ພາບ ຂອງຄົນຮຸ່ນໜຸ່ມ ກໍມີລັກສະນະ ຫ່າງເຫີນໄປຈາກ ສິລະປະພື້ນເມືອງ ທີ່ປູ່ຍ່າຕາຍາຍ ຂອງເຂົາປະໄວ້ ໃຫ້… ຊຶ່ງສິ່ງດັ່ງກ່າວ ນັບວ່າເປັນບັ້ງເລກ ທີ່ຈະແກ້ໄດ້ຍາກ ສຳລັບຜູ້ເຮັດວຽກ ການອະນຸລັກຮັກສາ ແລະຄຸ້ມ ຄອງ ວັດທະນະທຳ ຫວຽດນາມ. ເພື່ອເຮັດໃຫ້ ສຽງຄ້ອງ ໄດ້ຍືນຍົງຄົງຕົວ ຢູ່ຄູ່ກັບປ່າດົງພົງໄພ ແລະ ວັດທະ ນະທຳ ຄ້ອງບ້າງແຫ່ງນີ້ ແລະ ບໍ່ໃຫ້ຈ່າງຫາຍໄປ ຈາກຊີວິດຈິດໃຈ ຂອງເຜົ່າໄຕງວຽນຕະຫຼອດໄປ ແລະ ສົມ ເປັນມໍລະດົກ ທາງດ້ານວັດທະນະທຳ ຂອງໂລກນັ້ນ, ຄົນໄຕງວຽນ ແລະ ບັນດາອົງການຈັດຕັ້ງ ທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ຈະຕ້ອງ ໄດ້ເຮັດຫຼາຍໜ້າວຽກ. ຊຶ່ງໃນນັ້ນ ກ່ອນອື່ນໝົດ ແມ່ນຈະຕ້ອງ ໄດ້ເອົາໃຈໃສ່ລົງທຶນ ພັດທະນາ ເສດຖະກິດ ໃນເຂດພູດອຍ, ເຂດຊົນເຜົ່າສ່ວນໜ້ອຍ ຢ່າງແຂງແຮງ, ເຮັດໃຫ້ຊີວິດການເປັນຢູ່ ດ້ານວັດຖຸ ຂອງ ປະຊາຊົນຢູ່ແຫ່ງນີ້ ໄດ້ອີ່ມໜຳສຳລານ, ຊຸກຍູ້ການຄົ້ນຄວ້າ, ອະນຸລັກຮັກສາຄ້ອງ ທີ່ມີຄ່າ ກໍຄືການ ໂຄສະນາ ເຜີຍແຜ່ ເພື່ອສ້າງ ຂະບວນການ ສຶກສາ, ຄົ້ນຄວ້າ ໃຫ້ກວ້າງຂວາງ, ພ້ອມສົ່ງເສີມ ການສະແດງ ສິລະປະ ວັນນະຄະດີ ກ່ຽວກັບຄ້ອງ ໃຫ້ຫຼາກຫຼາຍສີສັນ, ຊຶ່ງປັດຈຸບັນ, ເກືອບທຸກໆບ້ານ ຢູ່ໄຕງວຽນ ກໍລ້ວນ ແລ້ວແຕ່ມີ ໜ່ວຍສິລະປະ ຄ້ອງສະແດງຮັບໃຊ້ ສັງຄົມ ແລະ ໃນງານບຸນຕ່າງໆ. ຍ້ອນແນວນັ້ນ, ນັກທ່ອງ ທ່ຽວ ຈາກປະເທດຕ່າງໆ ເມື່ອໄດ້ມາ ໄຕງວຽນ ກໍອາດ ຍັງຈະໄດ້ຮັບຟັງສຽງ ອັນມະຫັດສະຈັນ ຂອງຄ້ອງ ເລິກລັບ ດັ່ງກ່າວ ທ່າມກາງປ່າດົງ ພົງໄພແຫ່ງນີ້.
ບົດ: ຢາງເຄວ - ພາບ: ມິງກວກ, ກິມເຊີນ, ຫ່ວາງຢາບ
|
