“Mã đáo thành công” trong tranh họa sĩ Lê Trí Dũng
Trong không khí hân hoan của năm Bính Ngọ, triển lãm hội họa “Thánh Mã” của họa sĩ Lê Trí Dũng (tại Hội quán Di sản, 115 Nguyễn Thái Học - Hà Nội) vượt lên trên một sự kiện mỹ thuật thông thường, trở thành lời chúc đầu xuân mang đậm tinh thần dân tộc, khát vọng vươn lên và niềm tin vào một kỷ nguyên phát triển mới của đất nước.
Mỗi khi bước sang năm mới, “mã đáo thành công” không đơn thuần là một lời chúc, mà còn mang theo cả nhiệm vụ và kỳ vọng mà mỗi người dân Việt Nam đều hướng tới. Trong không khí hân hoan của năm Bính Ngọ, triển lãm hội họa “Thánh Mã” của họa sĩ Lê Trí Dũng vượt lên trên một sự kiện mỹ thuật thông thường, trở thành lời chúc đầu xuân mang đậm tinh thần dân tộc, khát vọng vươn lên và niềm tin vào một kỷ nguyên phát triển mới của đất nước.
Suốt hơn 47 năm qua, kể từ năm 1978 đến nay, họa sĩ Lê Trí Dũng đã bền bỉ theo đuổi đề tài vẽ ngựa, tạo nên một hành trình nghệ thuật đầy ấn tượng. Ít ai biết rằng, trước khi cầm cọ chuyên nghiệp, ông từng là một người lính xe tăng chiến đấu tại chiến trường A Sầu, A Lưới trên dải Trường Sơn. Sau chiến tranh, chứng kiến nhiều đồng đội trở về quê hương có con bị dị tật, trong lòng ông luôn canh cánh nỗi lo lắng và ám ảnh. Khi giải ngũ, lập gia đình và sinh được người con khỏe mạnh, thông minh vào đúng năm Ngọ 1978, niềm vui vỡ òa ấy đã trở thành động lực lớn lao khiến ông đặt bút vẽ con ngựa đầu tiên.
Dù dành nhiều tâm huyết cho tất cả tác phẩm của mình, nhưng bức tranh vẽ hai chú bộ đội tắm cho ngựa là tác phẩm khiến họa sĩ cảm thấy tâm đắc nhất. Chia sẻ về điều này, họa sĩ Lê Trí Dũng cho biết: “Tranh ngựa thông thường thì chỉ có hình ảnh con ngựa gắn liền với mặt trời, mặt trăng, hoa đào hay mây gió… Tuy nhiên, riêng bức tranh này lại tả cảnh sinh hoạt có con người là các anh bộ đội – lực lượng vũ trang bảo vệ Tổ quốc. Đặc biệt, tác phẩm được thể hiện trên nền vải bồi giấy giang – loại giấy làm từ cây giang, cây nứa được bà con giã ra làm bột giấy. Những xác bột giấy vẫn hiện rõ trên bề mặt, mang đậm tính chất dân tộc”.
Triển lãm mang tên “Thánh Mã” được lấy cảm hứng từ con ngựa của Thánh Gióng – một trong “Tứ bất tử” và là Thánh tiêu biểu cho sức sống và tinh thần chống ngoại xâm của dân tộc Việt Nam. Hình ảnh Thánh Gióng lớn nhanh như thổi, đánh đuổi giặc Ân rồi cưỡi ngựa bay về trời đã trở thành biểu tượng trong đời sống tâm linh của bao thế hệ người Việt.
Khi được Hội Quán Di Sản đặt hàng vẽ tranh về chủ đề này, họa sĩ đã băn khoăn rất lâu để chọn ra được hình tượng phù hợp, phải vừa ấn tượng nhưng vẫn gần gũi với người dân Việt Nam. Ông bộc bạc“Hình ảnh ngựa biết bay đã in sâu vào tâm khảm tôi từ thuở nhỏ. Chính vì thế, tôi vẽ con ngựa bay lên, tư thế chiếu theo góc độ cao, thấp và miệng phun lửa. Đây chính là biểu hiện cho lòng tự hào dân tộc của nhân dân Việt Nam”.
Tại triển lãm, họa sĩ Lê Trí Dũng trưng bày 40 tác phẩm ngựa với những biểu cảm và hình dáng khác nhau, không hề trùng lặp. Những con ngựa trong tranh khi bay lên đều mang khí thế hào hùng của tinh thần “mã đáo thành công”, biểu trưng cho hạnh phúc, ấm no và tài vận. Bên cạnh những bức độc mã, ông còn vẽ những đàn ngựa phi tập thể để thể hiện sức mạnh đoàn kết.
Sự phong phú của triển lãm không dừng lại ở hình khối mà còn ở chất liệu đa dạng như acrylic trên toan, giấy dó, giấy giang bồi toan, cho đến các chất liệu công phu như sơn mài và gốm.
Nhà phê bình mỹ thuật Quách Cường nhận định: “Trong số những tác phẩm hiện đại mang âm hưởng dân gian, tác phẩm ‘12 con giáp – Bính Ngọ 2026’ của họa sĩ Lê Trí Dũng với ngôn ngữ biểu hiện giàu cảm xúc, song hành cùng giá trị hội họa là một ngôn ngữ tạo hình dân gian hiện đại”.
Bằng những nét vẽ đầy nội lực, họa sĩ Lê Trí Dũng không chỉ gửi gắm niềm tin vào từng tác phẩm mà còn viết nên lời chào năm mới bằng ngôn ngữ hội họa đầy bản sắc, khơi dậy niềm tự hào về lịch sử, văn hóa. tinh thần tự cường cùng khát vọng bứt phá của dân tộc trong kỷ nguyên mới./.
- Bài: Ngân Hà - Ảnh: Trần Thanh Giang/Báo ảnh Việt Nam
Link : https://vietnam.vnanet.vn/vietnamese/long-form/ma-dao-thanh-cong-trong-tranh-hoa-si-le-tri-dung-427602.html