Đại biểu là doanh nghiệp chia sẻ ý, đóng góp ý tưởng kiến tạo vùng quê Cà Mau đáng sống tại buổi tọa đàm. Ảnh: Trung Hiếu - TTXVN

Từ những chủ trương tốt

Theo ông Lê Văn Sử, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau, buổi tọa đàm là cơ hội để Cà Mau tiếp nhận các gợi mở, góp ý của chuyên gia nhằm giúp tỉnh giải quyết những vấn đề mấu chốt ở vùng nông thôn hiện nay như, việc chuyển đổi tư duy kinh tế, phát huy nội lực và tài nguyên bản địa, xây dựng không gian sống và bảo vệ môi trường, xây dựng nông thôn học tập, vai trò kiến tạo của chính quyền địa phương...

Cà Mau là tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, người dân chủ yếu sống bằng nghề nông. Do địa hình sông rạch chằng chịt nên người dân gặp khó khăn trong lưu thông cũng như phát triển kinh tế gia đình.

Trước thực tế này, Tỉnh ủy, UBND tỉnh, các cấp, ngành, địa phương đang quyết liệt đẩy mạnh phong trào xây dựng nông thôn mới gắn với giảm nghèo bền vững nhằm từng bước nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân.

Cũng theo lãnh đạo UBND tỉnh Cà Mau, sau khi thực hiện chủ trương hợp nhất tỉnh Bạc Liêu với Cà Mau, tỉnh Cà Mau (mới) hiện có 64 đơn vị hành chính cấp xã, phường; trong đó, có 55 xã tiếp tục triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Đến nay, tỉnh đã có 43/55 xã đạt chuẩn nông thôn mới; trong đó, có 3/43 xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao và 1/3 xã đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu. Tuy nhiên, trăn trở lớn hiện nay ở nông thôn Cà Mau không phải con số “đạt chuẩn” mà phải thực sự là một không gian “đáng sống”.

Đến ý tưởng kiến tạo hay

Tại tọa đàm, nhiều đại biểu là nông dân, chuyên gia, nhà quản lý, doanh nghiệp, chủ các khu du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng… đã có những chia sẻ xoay quanh các mô hình, cách làm hay trong phong trào xây dựng nông thôn mới, công tác quản lý, khai thác du lịch, thu hút du khách, xây dựng những vùng nông thôn tươi đẹp, vùng quê đáng sống, vấn đề phát triển kinh tế, xây dựng làng nghề, sinh kế bền vững, đảm bảo an ninh trật tự, môi trường sinh thái…

Tiến sĩ Trương Thu Trang (Trường Đại học Bạc Liêu) chia sẻ ý tưởng kiến tạo vùng quê Cà Mau đáng sống tại buổi tọa đàm. Ảnh: Trung Hiếu - TTXVN

Theo Tiến sĩ Trương Thu Trang (Trường Đại học Bạc Liêu), “nông thôn đáng sống” là khái niệm mang tính tổng hợp và đa chiều, trong đó, con người được đặt ở vị trí trung tâm của quá trình phát triển. Đây không chỉ là mục tiêu mà còn là định hướng chiến lược nhằm xây dựng một không gian nông thôn phát triển bền vững, hài hòa và có khả năng thích ứng cao trong bối cảnh hiện nay. Việc xây dựng “nông thôn đáng sống” cần được đặt trong bối cảnh cụ thể của từng địa phương. Đối với Cà Mau, các đặc trưng tự nhiên, kinh tế, văn hóa và xã hội đã tạo nên những điều kiện riêng biệt, vừa là lợi thế, vừa là thách thức trong quá trình phát triển nông thôn theo hướng bền vững.

Dự và chia sẻ tại buổi tọa đàm, ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội cho rằng, ngày nay, nông thôn mới đã phát triển rộng khắp, nhiều ngôi nhà mới, to đẹp đã mọc lên, đường mới đã mở đi lại thông thương thuận tiện nhưng nếu “đi hết con đường bê tông phẳng phiu, sạch sẽ đó mà người dân không có sinh kế, không có tiếng cười, không có ký ức được giữ lại… thì nông thôn vẫn chỉ là một không gian đã được cải tạo, chứ chưa phải là một không gian đáng sống”.

Giải quyết câu chuyện thế nào là vùng quê đáng sống, theo ông Lê Minh Hoan, sự cấp thiết là phải thay đổi nhận thức trước khi thay đổi hình thức. Ông nhấn mạnh, nông thôn phải được thấu hiểu như một “không gian xã hội” đa tầng, gồm: Không gian sống an toàn; không gian văn hóa bản địa và không gian quan hệ gắn kết. Hạ tầng có thể đi trước nhưng nếu bỏ qua việc thấu hiểu con người, hành vi và tập quán, các công trình sẽ rơi vào cảnh đẹp nhưng không có hồn sống, niềm vui chưa trọn vẹn.

Phát biểu tại buổi tọa đàm, ông Lê Văn Sử, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau cho biết, tỉnh đã xác định rõ, “nông dân là chủ thể, nông thôn là nền tảng, nông nghiệp là động lực” và đích đến cuối cùng không phải danh hiệu mà là sự hài lòng của người dân.

Thời gian tới, Cà Mau đã đề ra 4 nhóm nhiệm vụ trọng tâm sẽ được triển khai đó là, chuyển dịch từ tư duy “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp” đa giá trị, đặc biệt chú trọng khai thác chiều sâu văn hóa của du lịch sinh thái nhằm tôn vinh vẻ đẹp tự nhiên và bản sắc bản địa; tập trung củng cố các hợp tác xã, biến đây thành bệ đỡ trung tâm để kết nối sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, khắc phục triệt để tình trạng nông dân phải sản xuất đơn lẻ, giá bấp bênh. Tiếp đó là về quản trị không gian, kiên định quan điểm phát triển hài hòa với thiên nhiên, ứng phó biến đổi khí hậu và tuyệt đối không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế đơn thuần.

Đại biểu là doanh nghiệp làm du lịch đóng góp ý kiến tại buổi tọa đàm. Ảnh: Trung Hiếu - TTXVN

Tỉnh Cà Mau cũng đã có bước đột phá nhằm thay đổi phương thức vận hành từ “làm thay” sang “làm cùng”. Theo đó, Nhà nước sẽ đóng vai trò kiến tạo, doanh nghiệp tạo động lực thị trường để nhường vị trí chủ thể trung tâm cho người dân. Cán bộ cấp xã sẽ chuyển sang vai trò dẫn dắt, khơi gợi sức dân nhằm hướng tới một cộng đồng “nông thôn học tập” vững mạnh.

Theo ông Lê Văn Sử, xây dựng “nông thôn đáng sống” là quá trình liên tục, đòi hỏi phải thay đổi phương thức quản trị, khơi gợi sức mạnh và sự chủ động của cộng đồng. Sự đồng hành này sẽ là nền tảng vững chắc để Cà Mau kiến tạo nên những vùng quê trù phú, hiện đại nhưng vẫn đậm đà bản sắc phương Nam, bản sắc của người Cà Mau, vùng đất Cà Mau địa đầu cực Nam Tổ quốc./.

https://vietnam.vnanet.vn/vietnamese/tin-van/xay-dung-nong-thon-ben-vung-de-kien-tao-nhung-vung-que-dang-song-444928.html