Làng gốm Bát Tràng (Hà Nội) vừa diễn ra chương trình biểu diễn nghệ thuật “Thanh âm Gốm” trong khuôn khổ Festival Thăng Long – Hà Nội lần thứ II năm 2026.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà nhấn mạnh, tinh thần của Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026 là lấy di sản làm nền tảng, thúc đẩy trao truyền, sáng tạo và lan tỏa các giá trị văn hóa, kết nối di sản với nghệ thuật, giáo dục, du lịch và cộng đồng, góp phần xây dựng những sản phẩm văn hóa mới mang dấu ấn của Thủ đô. Trong đó, Bát Tràng được lựa chọn như một không gian đặc biệt, nơi di sản nghề gốm không chỉ được lưu giữ qua những sản phẩm hoàn thiện mà còn tiếp tục được tạo tác, trao truyền và sáng tạo mỗi ngày.

Âm thanh cất lên từ hệ thống nhạc cụ độc đáo được tạo tác từ gốm. Ảnh: Khánh Hoà - TTXVN

Từ ý tưởng sử dụng Đất - Nước - Lửa làm hệ biểu tượng xuyên suốt, chương trình được giàn dựng như một hành trình trải nghiệm liền mạch của các hoạt động kết nối ký ức làng nghề, chất liệu gốm với âm nhạc, chuyển động sân khấu, nghệ thuật sắp đặt và sự hiện diện của chính những người làm nghề tại Bát Tràng- ba giá trị trung tâm khiến một sản phẩm văn hóa thực sự "sống"- bà Vũ Thu Hà nêu rõ.

Thanh âm gốm” không chỉ kể chuyện bằng âm nhạc mà còn kể chuyện bằng văn hóa. Những âm thanh được tạo ra không nhằm đơn thuần mô tả hay lý giải về làng nghề, mà mở ra không gian cảm nhận, kết nối với tâm hồn người nghe thông qua biểu cảm của nhạc cụ và nghệ sĩ. Ảnh: Khánh Hoà - TTXVN

 
Lựa chọn Bát Tràng làm không gian tổ chức, “Thanh âm Gốm” khai thác chính chất liệu của làng nghề để xây dựng một hành trình nghệ thuật xuyên suốt. Đất, nước và lửa được sử dụng làm những biểu tượng trung tâm, gắn với quá trình hình thành sản phẩm gốm và câu chuyện về nghề, người, ký ức văn hóa của làng nghề ven sông Hồng. Chương trình mở đầu với “Mở đất”, đưa khán giả bước vào không gian Bát Tràng thông qua những câu chuyện về văn hóa gốm, ẩm thực và các hoạt động trải nghiệm như nặn gốm, vẽ lam. Qua đó, người xem có cơ hội tìm hiểu trực tiếp về quá trình tạo nên một sản phẩm gốm cũng như không gian sống của một làng nghề vẫn đang tiếp tục phát triển.

Ánh sáng hòa cùng âm thanh gốm, tạo nên không gian trình diễn vừa lạ lẫm vừa gần gũi. Ảnh: Khánh Hoà - TTXVN

Tiếp đó, hoạt cảnh “Lửa nghề Bát Tràng” kết hợp múa, xiếc và chuyển động sân khấu để tái hiện các công đoạn trong nghề gốm, từ xử lý đất, tạo cốt, phủ men, xếp lò, canh lò đến vận chuyển sản phẩm. Những kinh nghiệm nghề được truyền qua nhiều thế hệ được chuyển hóa thành ngôn ngữ biểu diễn, trong đó câu “Nhất xương, nhì da, thứ ba dạc lò” trở thành một trong những điểm nhấn gợi mở câu chuyện về kỹ nghệ làm gốm Bát Tràng.

Mỗi loại nhạc cụ mang một sắc thái riêng, gợi liên tưởng đến tiếng vọng từ lòng đất, hơi thở của lửa hay nhịp sống bình dị của làng quê Việt Nam. Ảnh: Khánh Hoà - TTXVN

Điểm nhấn của chương trình là GOm Show - Âm thanh từ gốm, do nhóm nghệ sĩ Đàn Đó phát triển trên nền tảng nghiên cứu chất liệu bản địa. Sau gần 15 năm nghiên cứu, thử nghiệm, nhóm đã phát triển hơn 30 loại nhạc cụ và vật thể tạo âm từ gốm, sành. Sau phần trình diễn của GOm Show, “Dòng chảy di sản” kết hợp âm nhạc gốm với múa, xiếc và sự tham gia của cộng đồng. Các ngôn ngữ nghệ thuật được kết nối trên cùng sân khấu, hướng tới hình ảnh một cộng đồng cùng gìn giữ và tiếp nối di sản./.

• Nội dung:  Báo Ảnh Việt Nam/TTXVN
•