24/12/2020 11:30 GMT+7 print

Bá Nha - người nghệ sỹ khát khao truyền bá tinh hoa âm nhạc Việt

Tốt nghiệp Thạc sỹ tại Học viện Âm nhạc Quảng Tây (Trung Quốc), dù có nhiều lời mời ở lại làm việc nhưng nghệ sỹ Bá Nha vẫn quyết định trở về quê hương để tiếp tục thực hiện lý tưởng của gia đình là giữ gìn và truyền bá tinh hoa âm nhạc dân tộc đến công chúng Việt. Từng được ví như thần đồng âm nhạc dân tộc và là con trai duy nhất của nghệ sĩ Bá Phổ, người sáng lập nhạc đường tư nhân duy nhất ở Việt Nam, nghệ sỹ Bá Nha vừa giảng dạy vừa biểu diễn với mong muốn lưu truyền, quảng bá tình yêu với âm nhạc dân tộc.

Là con trai duy nhất của nghệ sĩ Bá Phổ, "ông vua đàn nguyệt" nổi tiếng một thời nên việc nghệ sĩ Bá Nha có cơ hội được tiếp xúc với âm nhạc dân tộc ngay từ khi còn nhỏ là điều dễ hiểu. Truyền thống của gia đình là động lực để Bá Nha đưa mình vào những rèn luyện gian khổ ngay từ khi còn nhỏ. “Đã có thời gian tôi treo 3 - 4 chiếc khóa Việt Tiệp vào một dây sắt, ngoắc vào tay để luyện cơ tay, kiên trì bền bỉ từ 30 giây rồi 3 phút, 5 phút..., không cho phép mình ngừng lại cho đến khi đạt đến độ mong muốn thì thôi”, nghệ sỹ Bá Nha chia sẻ quá trình khổ luyện để có được tiếng đàn như hôm nay.
 
Nghe tiếng đàn của nghệ sĩ Bá Nha, nhiều khán giả có nghề đã nhận xét rằng: “Đó là tiếng đàn mê hoặc kỳ lạ. Bá Nha chơi đàn không chỉ bằng những ngón tay mà bằng cả đôi mắt, mái tóc, bờ vai và thân thể, đưa khán giả đến tận cùng của cảm xúc”. Và quả đúng vậy, với nghệ sỹ Bá Nha, khi cất tiếng đàn lên dường như không còn sân khấu, không còn ánh đèn, chỉ còn anh và những cung thanh, cung trầm tồn tại.
 

Nghệ sĩ Bá Nha cùng cây đàn tứ anh yêu thích nhất.


Mỗi ngày nghệ sỹ Bá Nha đều dành thời gian luyện tiếng đàn trong không gian âm nhạc riêng của gia đình.


Những ngón tay tài hoa của người nghệ sĩ đa tài Bá Nha trên phím đàn.



Nghệ sỹ Bá Nha và cha anh, nghệ sỹ Bá Phổ,  người được mệnh danh là Vua đàn nguyệt.


Nghệ sỹ Bá Nha tại “Không gian văn hoá Bá Phổ Nhạc đường”, nơi anh mong muốn hiện thực hoá lý tưởng của gia đình
là gìn giữ truyền bá tinh hoa âm nhạc dân tộc Việt Nam đến với mọi người. Ảnh: Tư liệu

Ngược thời gian, khi còn là một cậu bé, Bá Nha từng được ví như “thần đồng âm nhạc dân tộc” với những thành tích đáng nể. Mới 8 tuổi, anh đã đoạt 2 Giải nhất tại Liên hoan Âm nhạc Thiếu nhi Quốc tế. Lên 9 tuổi, Bá Nha là đại biểu ít tuổi nhất của Festival Thanh niên - Sinh viên Thế giới lần thứ 12 tại Mát-xcơ-va (Nga). Năm 12 tuổi, Bá Nha tham dự Hội diễn ca múa nhạc toàn quốc cùng “Bá Phổ Nhạc đường”. Năm 16 tuổi, anh được đặc cách vào thẳng hệ Đại học, Khoa Dân tộc, Nhạc viện Hà Nội (nay là Học viện Âm nhạc quốc gia Việt Nam). Năm 19 tuổi, Bá Nha trở thành người trẻ tuổi nhất tốt nghiệp hệ Đại học, chuyên ngành Âm nhạc lúc bấy giờ...
 
Nghệ sĩ Bá Nha từng đoạt Giải nhất Liên hoan “Tiếng hát hữu nghị Việt - Trung” năm 2008; Giải nhì Liên hoan “Tiếng hát hữu nghị Việt-Trung” năm 2012; Giải thưởng cuộc thi “Trí tuệ toàn cầu” do Đài Phát thanh Quốc tế Trung Quốc tổ chức các năm 2010 và 2011.
Theo quan điểm của nghệ sỹ Bá Nha: “giới trẻ không quay lưng lại với âm nhạc dân tộc như chúng ta từng nghĩ. Nếu chưa nhận được sự quan tâm của họ, đó là do cách thể hiện của chúng ta chưa thực sự thu hút, hấp dẫn để có líu chân được khán giả trẻ”.

Bởi vậy, tại “Không gian văn hoá Bá Phổ nhạc đường”, nghệ sỹ Bá Nha có những cách thức thể hiện “món ăn tinh thần” sáng tạo, cuốn hút và đặc biệt “món ăn đó” là âm nhạc dân tộc đích thực. Một trong những cách thức lưu giữ âm nhạc dân tộc mà nghệ sỹ Bá Nha đang làm là thổi âm hưởng thời đại vào đó. “Với tôi, chắc hẳn là cũng với nhiều khán giả khác, đổi mới và lắng nghe nhu cầu cảm thụ âm nhạc của khán giả để điều chỉnh mình từng đêm diễn”, nghệ sỹ Bá Nha tâm sự về cách thức đưa âm nhạc dân tộc đến gần hơn với khán giả.

 

Nghệ sỹ Bá Nha cùng cây đàn tứ Việt Nam trong một chuyến lưu diễn ở nước ngoài. Ảnh: Tư liệu


Nghệ sỹ Bá Nha trả lời phỏng vấn trong chuyến lưu diễn tại nước ngoài. Ảnh: Tư liệu


Nghệ sỹ Bá  Nha chia sẻ quan điểm tại buổi giao lưu về âm nhạc trong cuộc chiến chống dịch Covid 19. Ảnh: Tư liệu

Cũng theo quan điểm của nghệ sỹ Bá Nha, với nghệ thuật, đừng bao giờ làm hời hợt. Bởi vậy, khán giả đến xem dù ít dù nhiều, anh vẫn biểu diễn bằng tất cả khả năng và đam mê của mình. “Đó là cách tôi tôn trọng khán giả và tôn trọng chính mình, sản phẩm âm nhạc của mình", nghệ sỹ Bá Nha chia sẻ.
 
Hiện nay, nghệ sỹ Bá Nha vừa giảng dạy vừa biểu diễn và duy trì “Không gian văn hoá Bá Phổ Nhạc đường” với mong muốn hiện thực hoá lý tưởng của gia đình, đó là gìn giữ truyền bá tinh hoa âm nhạc dân tộc Việt Nam đến với công chúng./.


“Không gian văn hoá Bá Phổ Nhạc đường” hiện là nhạc đường tư nhân duy nhất ở Việt Nam tính đến nay. Nghệ sĩ Bá Nha cùng gia đình duy trì "Bá Phổ Nhạc đường" với các hoạt động sưu tầm, trưng bày, bảo tồn, nghiên cứu, biểu diễn, giảng dạy và giới thiệu tinh hoa âm nhạc của các dân tộc Việt Nam đến với công chúng trong và ngoài nước.
 
Bài: Thảo Vy - Ảnh: Việt Cường và Tư liệu