Lễ khai mạc chương trình: “Nhất trống - Một tiếng trống - Ngàn năm văn hiến” tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Ảnh: Khánh Long/Báo Ảnh Việt Nam  

Trong khuôn khổ Festival Thăng Long – Hà Nội lần thứ II năm 2026, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám tổ chức chương trình “Nhất trống – Một tiếng trống – Ngàn năm văn hiến”, diễn ra từ ngày 14/9 đến 20/9/2026. Hoạt động hướng tới kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám – trường Quốc học đầu tiên của Việt Nam (1076 – 2026), đồng thời góp phần tôn vinh, lan tỏa những giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống đương đại.

Ông Lê Xuân Kiêu – Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám phát biểu khai mạc chương trình. Ảnh: Khánh Long/Báo Ảnh Việt Nam

Chương trình được tổ chức tại không gian Văn Miếu – Quốc Tử Giám, biểu tượng tiêu biểu của văn hiến và đạo học Việt Nam, nhằm giúp công chúng tiếp cận câu chuyện về trống truyền thống từ nhiều góc độ, từ lịch sử, nghệ thuật, kỹ thuật chế tác đến vai trò trong tín ngưỡng, lễ hội, giáo dục và sinh hoạt cộng đồng.

Điểm nhấn của chương trình là trưng bày chuyên đề “Nhất trống – Một tiếng trống – Ngàn năm văn hiến”. Thông qua các hiện vật, tư liệu, hình ảnh, sản phẩm và công cụ chế tác, không gian trưng bày giới thiệu những giá trị văn hóa, nghệ thuật và kỹ thuật làm trống được gìn giữ tại nhiều vùng miền. Một số làng nghề, vùng văn hóa tiêu biểu được giới thiệu như làng trống Đọi Tam (Ninh Bình), làng trống Lâm Yên (Quảng Nam), làng trống Bình An (Long An), không gian văn hóa trống Tây Nguyên cùng các địa phương có truyền thống chế tác và sử dụng trống.

Nghệ nhân đánh trống khai mạc chương trình. Ảnh: Khánh Long/Báo Ảnh Việt Nam

Không chỉ giới thiệu những sản phẩm hoàn thiện, trưng bày còn kể câu chuyện phía sau mỗi chiếc trống, từ nguồn nguyên liệu, kỹ thuật thủ công, kinh nghiệm nghề nghiệp đến những tri thức được các thế hệ nghệ nhân lưu giữ, trao truyền. Qua đó, công chúng có thêm cơ hội nhận diện chiều sâu văn hóa ẩn chứa trong một vật dụng gần gũi của đời sống.

Màn trình diễn tiếng trống của làng trống Đọi Tam (Ninh Bình) trong sự kiện. Ảnh: Khánh Long/Báo Ảnh Việt Nam

Cùng với trưng bày, hoạt động trải nghiệm nghề làm trống có sự tham gia trực tiếp của các nghệ nhân đến từ những làng nghề truyền thống. Công chúng được quan sát một số công đoạn tiêu biểu trong quá trình chế tác, như lựa chọn nguyên liệu, tạo tang trống, xử lý và căng mặt trống, hoàn thiện sản phẩm. Các nghệ nhân đồng thời giao lưu, chia sẻ về kỹ thuật, kinh nghiệm giữ nghề, truyền nghề và những câu chuyện gắn với lao động thủ công qua nhiều thế hệ.

BTC trao chứng nhận cho các nghệ nhân trống đến từ ba miền Bắc – Trung - Nam. Ảnh: Khánh Long/Báo Ảnh Việt Nam

Chương trình còn có hoạt động trình diễn nghệ thuật trống, giới thiệu những sắc thái đa dạng của tiếng trống trong đời sống văn hóa Việt Nam. Các tiết mục gắn với trống lễ hội, trống hội làng, trống trường học và một số hình thức trống trong nghi lễ truyền thống, qua đó làm nổi bật vai trò của tiếng trống trong tạo nhịp điệu, kết nối con người và biểu đạt đời sống tinh thần cộng đồng. Đặc biệt, không gian văn hóa cồng chiêng kết hợp với trống Tây Nguyên dự kiến được giới thiệu, góp phần thể hiện sự phong phú của các hình thức diễn xướng âm thanh trên đất nước Việt Nam.

Phát biểu về chương trình, ông Lê Xuân Kiêu, Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám, cho biết phía sau mỗi tiếng trống là nhiều lớp giá trị về lịch sử, nghề thủ công, lễ hội, tín ngưỡng và đời sống cộng đồng. Thông qua các hoạt động trưng bày, trình diễn và trải nghiệm, chương trình mong muốn giúp công chúng hiểu sâu hơn những giá trị ấy, đồng thời nhận diện vai trò của nghệ nhân và cộng đồng trong gìn giữ, trao truyền tri thức nghề.

Theo ông Lê Xuân Kiêu, việc giới thiệu tiếng trống trong không gian Văn Miếu – Quốc Tử Giám tạo nên sự kết nối giữa di sản vật thể với các giá trị văn hóa phi vật thể, giữa truyền thống với đời sống hôm nay. Đây cũng là cách đưa di sản đến gần hơn với công chúng, để không chỉ xem mà còn hiểu, trải nghiệm và cảm nhận chiều sâu văn hóa trong những giá trị quen thuộc.

Với chuỗi hoạt động phong phú, chương trình “Nhất trống – Một tiếng trống – Ngàn năm văn hiến” góp phần tôn vinh các nghề thủ công truyền thống, nghệ nhân và cộng đồng đang thực hành, gìn giữ di sản, đồng thời tạo thêm trải nghiệm văn hóa có chiều sâu cho người dân, du khách trong khuôn khổ Festival Thăng Long – Hà Nội lần thứ II năm 2026./.

https://vietnam.vnanet.vn/vietnamese/tin-van/nhat-trong-–-mot-tieng-trong-–-ngan-nam-van-hien-ket-noi-di-san-qua-tieng-trong-truyen-thong-467295.html