Từng nổi danh trong lịch sử với nghệ thuật chạm rồng tinh xảo, làng nghề chạm gỗ Phù Khê (phường Phù Khê, tỉnh Bắc Ninh) ngày nay tiếp tục khẳng định vị thế bằng những sản phẩm gỗ mỹ nghệ cao cấp có giá trị kinh tế lớn. Không chỉ được người tiêu dùng trong nước yêu chuộng, nhiều sản phẩm của làng nghề đã từng bước chinh phục những thị trường xuất khẩu khó tính như Nhật Bản và Mỹ.

Là một vùng đất giàu truyền thống nghề mộc, Phù Khê lưu giữ gần 800 năm tinh hoa nghệ thuật chạm khắc gỗ Việt Nam. Trong đó, chạm rồng được xem là dấu ấn đặc sắc nhất. Các sản phẩm chạm rồng của Phù Khê có đường nét tinh xảo, mềm mại làm nên danh tiếng của làng nghề qua nhiều thế kỷ.

 

Bước vào thời kỳ hội nhập, trước sự thay đổi nhanh chóng của thị trường và nhu cầu ngày càng đa dạng của khách hàng, các cơ sở sản xuất tại Phù Khê không ngừng đổi mới. Bên cạnh việc gìn giữ các giá trị truyền thống, làng nghề đã mạnh dạn phát triển các dòng sản phẩm gỗ mỹ nghệ cao cấp, nội thất gia đình và nội thất văn phòng, đáp ứng cả thị trường trong nước lẫn xuất khẩu.

Là một trong những doanh nghiệp tiêu biểu của làng nghề, Công ty TNHH Hồng Ngọc Bích luôn chủ động thích ứng trước những biến động của thị trường. Xuất thân trong gia đình có truyền thống làm nghề qua 3–4 thế hệ, anh Ngô Diên Bình, Giám đốc công ty, đã gắn bó với nghề gần 40 năm.

"Trước đây sản phẩm của chúng tôi chủ yếu phục vụ thị trường Trung Quốc. Tuy nhiên khi thị trường này gặp nhiều khó khăn, công ty đã chủ động thay đổi mẫu mã, phát triển các sản phẩm phù hợp hơn với nhu cầu trong nước. Chính sự chuyển hướng này đã giúp chúng tôi giữ được nghề, mở rộng thị trường và tạo nền tảng để tiếp tục phát triển trong thời gian tới."- anh Bình chia sẻ.

Đến nay các sản phẩm của làng nghề chạm gỗ Phù Khê rất đa dạng nên đòi hỏi sự nâng cao tay nghề của các thợ làm.
Ảnh: Khánh Long/Báo ảnh Việt Nam

Hơn 80% người dân ở Phù Khê đến nay vẫn theo nghề chạm gỗ truyền thống lâu đời. Ảnh: Khánh Long/Báo ảnh Việt Nam

Song song với việc phát triển thị trường nội địa, doanh nghiệp của anh Binh cũng từng bước tiếp cận các thị trường xuất khẩu mới như Nhật Bản và Mỹ. Đây là những thị trường có yêu cầu rất cao về chất lượng sản phẩm, nguồn gốc nguyên liệu cũng như quy trình sản xuất.

“Chúng tôi phải thay đổi từ vùng nguyên liệu, quy trình sản xuất đến tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm để đáp ứng yêu cầu về mẫu mã, nguồn gốc xuất xứ cũng như các tiêu chuẩn mới của từng quốc gia."- anh Bình cho biết.

Để sản phẩm ngày càng đa dạng về mẫu mã, doanh nghiệp đồ gỗ mỹ nghệ Ngọc Bích chú trọng đầu tư hơn về việc thiết kế sản phẩm bằng những phần mềm chuyên dụng. Ảnh: Khánh Long/Báo ảnh Việt Nam

Các xưởng sản xuất của một số doanh nghiệp ở làng nghề chạm gỗ Phù Khê thường dao động từ 30 đến 40 lao động làm việc thường xuyên. Ảnh: Khánh Long/Báo ảnh Việt Nam

 

Để mở rộng thị trường cho các doanh nghiệp và cơ sở sản làng nghề chạm gỗ của Phù Khê, chính quyền địa phương đã tổ chức các chương trình xúc tiến thương mại, kết nối với đối tác trong và ngoài nước. Sự đồng hành của chính quyền thông qua các hoạt động quảng bá, kết nối giao thương đã tạo điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp làng nghề từng bước đưa sản phẩm ra thị trường quốc tế.

Chị Nguyễn Thị Nga, Phó Chánh văn phòng Đảng ủy phường Phù Khê cho biết: “Sắp tới chính quyền địa phương hướng đến việc phát triển làng nghề gắn với du lịch để đưa khách tới tham quan, trải nghiệm hiểu hơn về làng nghề chạm gỗ Phù Khê, đồng thời các hộ kinh doanh cũng có cơ hội tìm kiếm đối tác. Điều này sẽ giúp cho người dân yên tâm sản xuất, giữ gìn và phát triển nghề truyền thống.”.

Không chỉ chú trọng phát triển thị trường, bài toán nhân lực cũng được các doanh nghiệp tại Phù Khê đặc biệt quan tâm. Do đặc thù quỹ đất hạn chế, các cơ sở sản xuất tổ chức nhiều phân xưởng với quy mô phù hợp nhằm tận dụng tối đa nguồn lao động địa phương. Các xưởng sản xuất của một số doanh nghiệp ở làng nghề chạm gỗ Phù Khê thường dao động từ 30 đến 40 lao động làm việc thường xuyên, vào những lúc cao điểm có thể tăng lên hàng trăm lao động. Thu nhập của người lao động phổ biến từ 7 đến 15 triệu đồng mỗi tháng, những thợ có tay nghề cao có thể đạt mức trên 20 triệu đồng.

Khách tìm đến tham quan và mua sản phẩm ở làng nghề chạm gỗ Phù Khê. Ảnh: Khánh Long/Báo ảnh Việt Nam

 

Đến nay, sản phẩm của làng nghề chạm gỗ Phù Khê rất đa dạng, từ đồ nội thất gia đình, bàn ghế lãnh đạo, nội thất văn phòng đến các sản phẩm mỹ nghệ cao cấp. Giá trị sản phẩm cũng rất phong phú, từ vài trăm nghìn đồng đến những tác phẩm có giá trị lên tới hàng tỷ đồng. Mỗi sản phẩm có thời gian hoàn thiện từ vài tuần đến vài tháng, thậm chí có những tác phẩm nghệ thuật phải mất nhiều năm mới hoàn thành.

Từ một làng nghề nổi tiếng với nghệ thuật chạm rồng truyền thống, Phù Khê hôm nay đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ bằng việc kết hợp giữa giá trị thủ công truyền thống với tư duy đổi mới, sáng tạo trong sản xuất và mở rộng thị trường để tạo dựng vị thế mới trong ngành gỗ mỹ nghệ Việt Nam./.

• Bài: Ngân Hà- Ảnh: Khánh Long/Báo ảnh Việt Nam

https://vietnam.vnanet.vn/vietnamese/long-form/lang-cham-go-phu-khe-chinh-phuc-thi-truong-moi-454822.html