Chương trình trao quà cho Ban giám khảo cuộc thi. Ảnh: Đào Thảo

Chương trình “Thanh âm di sản” do Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp với Trường Cao đẳng FPT Polytechnic tổ chức. Phát biểu tại chương trình, bà Nguyễn Thị Tuyết - Giám đốc Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam cho biết: “Chúng tôi tin rằng một bảo tàng thực sự có sức sống không chỉ bởi những gì được lưu giữ bên trong, mà còn bởi những kết nối được tạo nên với công chúng. Từ góc nhìn ấy, “Thanh âm di sản” không chỉ đơn thuần là một hoạt động phối hợp tổ chức sự kiện, đây còn là một cơ hội lớn trong phối hợp di sản, khi không gian trưng bày của bảo tàng trở thành môi trường học tập và các bạn sinh viên trở thành những người trực tiếp kết nối, kể lại những câu chuyện lịch sử, văn hóa với công chúng.”

Tiết mục văn nghệ mở đầu chương trình. Ảnh: Đào Thảo

Chương trình có sự tham gia của ba đội thi là các sinh viên thuộc Bộ môn Du lịch - Nhà hàng - Khách sạn, Trường Cao đẳng FPT Polytechnic. Trong khuôn khổ sự kiện diễn ra hai phần thi, gồm phần thi thuyết minh “Kể chuyện di sản” và phần thi sân khấu hóa “Thanh âm di sản”.

Ở phần thi “Kể chuyện di sản”, các đội thi tiến hành khai thác không gian trưng bày tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam, lựa chọn một hiện vật hoặc nhóm hiện vật tiêu biểu để xây dựng nội dung thuyết minh theo hình thức kể chuyện về ba chủ đề: “Phụ nữ trong gia đình”, “Phụ nữ trong lịch sử” và “Tín ngưỡng thờ Mẫu: Mẫu - Tâm - Đẹp - Vui”. Qua phần thuyết minh, sinh viên không chỉ giới thiệu kiến thức về hiện vật mà còn truyền tải những câu chuyện lịch sử, văn hóa giàu cảm xúc.

Đội thi “Nữ thép kiêu hùng” mang đến màn trình diễn giàu cảm xúc cho khán giả. Ảnh: Đào Thảo

Trong phần thi sân khấu hóa “Thanh âm di sản”, các đội tham gia đã sử dụng kết hợp nhiều phương thức truyền tải như kể chuyện, diễn xuất, âm nhạc, hình họa để giúp phần trình diễn thêm nhiều điểm nhấn. Ba đội thi “Nữ thép kiêu hùng”, “Lam Hạ anh hùng” và “Bắc Lệ đền thiêng” đã khai thác những câu chuyện khác nhau về hình ảnh người phụ nữ trong văn hóa, lịch sử Việt Nam.

Đội thi “Nữ thép kiêu hùng” khai thác hình tượng của Mẹ Việt Nam anh hùng, tái hiện những hy sinh thầm lặng của người phụ nữ Việt Nam trong kháng chiến. Bao lần tiễn chồng, tiễn con ra trận nhưng không lần nào đợi được người trở về, mà thứ nhận lại là những dòng thư tay cùng tờ giấy báo tử. Thông qua lời kịch và âm nhạc, đội thi đã đẩy cảm xúc của khán giả lên cao trào trong phân cảnh người mẹ tiễn đưa con mình về với Tổ quốc.

Màn tái hiện hình ảnh 10 cô gái thanh niên xung phong Lam Hạ của đội thi “Lam Hạ anh hùng”. Ảnh: Đào Thảo

Hình ảnh những người con gái thanh niên xung phong Lam Hạ trong sáng, hoạt bát nhưng đầy hoài bão được đội thi “Lam Hạ anh hùng” tái hiện rõ nét. Với tinh thần quả cảm và lòng yêu nước, mười nữ thanh niên xung phong Lam Hạ quyết tâm chiến đấu, lớp lớp người tiếp nối nhau bám trụ chiến hào đã khắc họa được sự tàn khốc và nỗi đau thương trong chiến tranh.

Lịch sử không chỉ gắn với mặt trận, tiếng súng, mà còn gắn với sự bám trụ không gian văn hóa, gìn giữ nếp xưa của đồng bào. Điều đó đã được đội thi “Bắc Lệ đền thiêng” khéo léo thể hiện thông qua sân khấu về hành trình gìn giữ đền Bắc Lệ và không gian thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu của cộng đồng. Trước sức ép của thực dân, đồng bào vẫn quyết không từ bỏ niềm tin tín ngưỡng của mình. Khoảnh khắc lễ hầu đồng được đội thi tái hiện trên sân khấu đã khiến hội trường dâng trào cảm xúc. 

Tín ngưỡng thờ Mẫu được đội thi “Bắc Lệ đền thiêng” khéo léo thể hiện. Ảnh: Đào Thảo

TS Phạm Quốc Quân - Nguyên Giám đốc Bảo tàng Cách mạng Việt Nam, Phó Chủ tịch Hội Di sản Văn hóa Việt Nam, Ban giám khảo chương trình chia sẻ: “Sự phối hợp giữa Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam với Trường Cao đẳng FPT Polytechnic là một công thức mà chúng ta đã nghĩ từ rất lâu rồi nhưng mà chưa làm được. Bây giờ họ làm được việc ấy, tôi nghĩ rằng đấy có thể là một cơ sở để lan tỏa được những phương thức như thế đến đông đảo những người yêu di sản như sinh viên, học sinh và cả những thanh niên, những người rất yêu, say mê, và thậm chí là họ bỏ công sức, bỏ tiền của, bỏ thời gian ra để họ làm di sản, sáng tạo di sản. Họ chính là lực lượng để làm cho ngành công nghiệp văn hóa của chúng ta phát triển hơn trong tương lai.”

Đội thi “Bắc Lệ đền thiêng” kết hợp giao lưu khán giả trong màn trình diễn. Ảnh: Đào Thảo

Bạn Trần Ngọc Minh, thành viên đội thi “Bắc Lệ đền thiêng” - quán quân chương trình chia sẻ: “Em rất xúc động khi nghe tên đội được xướng lên với giải quán quân. Trong suốt một tháng, chúng em phải tập giọng, luyện giọng rất nhiều để có thể tái hiện lại một buổi hầu đồng trên sân khấu như vậy. Thầy đã góp một phần quan trọng cho phần trình diễn của chúng em, thầy góp ý cho bọn em những cái gì nên và không nên khi làm về tín ngưỡng thờ Mẫu như trang phục, âm thanh và cách thể hiện. Qua phần thi của mình, em mong muốn có thể truyền đạt, giúp mọi người có thể hiểu sâu hơn về tín ngưỡng thờ Mẫu, bởi vì từ trước đến nay thì người phụ nữ vẫn luôn là người giữ lửa trong ngôi nhà, là người gánh vác những trọng trách quan trọng trong gia đình và cả trong xã hội.”

Thông qua hình thức thuyết minh và sân khấu hóa, chương trình “Thanh âm di sản” đã mang đến cách tiếp cận lịch sử, di sản gần gũi và sáng tạo, đặc biệt với thế hệ trẻ. Không chỉ tái hiện những câu chuyện về người phụ nữ Việt Nam đi cùng lịch sử hào hùng của dân tộc, chương trình còn góp phần khơi dậy ý thức gìn giữ, phát huy những giá trị di sản trong đời sống đương đại. Qua đó, di sản không còn chỉ là những hiện vật được lưu giữ trong bảo tàng, lịch sử không chỉ nằm ở trên trang giấy mà đã trở thành những câu chuyện sống động, tiếp tục được kể và lan tỏa qua từng thế hệ./.

https://vietnam.vnanet.vn/vietnamese/tin-van/khi-lich-su-khong-chi-nam-tren-trang-giay-tai-thanh-am-di-san-473428.html