Phiên Khai mạc Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Ảnh: Phương Hoa – TTXVN

Đánh giá cán bộ gắn với sản phẩm, hiệu quả công việc thực tế

Về đổi mới công tác cán bộ, trọng dụng nhân tài đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước, Tiến sĩ Trần Văn Miều, Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam cho rằng, trong cả lý luận và thực tiễn việc đánh giá cán bộ phải dựa vào “thực tài và thử thách qua việc mới, việc khó” là tối cần thiết. Vấn đề đó không chỉ là định hướng chiến lược, mà còn là mục tiêu, giải pháp căn cơ cho lâu dài. Đó là quan điểm đúng về lý luận và trúng về thực tiễn.

Chủ tịch Hồ Chí Minh là bậc thầy trong nghệ thuật quy tụ và sử dụng nhân tài với các chủ trương cốt lõi, với việc đặt lợi ích quốc gia lên trên hết nhằm thu hút nhân sĩ, trí thức yêu nước không phân biệt đảng phái, giai cấp hay tôn giáo, miễn là có lòng phục vụ nhân dân, phụng sự Tổ quốc. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã tiếp thu và vận dụng truyền thống của dân tộc, quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh để đưa ra quan điểm sáng suốt về đánh giá cán bộ phải dựa vào thực tài, kết quả qua "việc khó" và tuyệt đối không lấy thành tích bù trừ cho vi phạm đạo đức, liêm chính.

TS Trần Văn Miều, Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam nhận định, trong cả lý luận và thực tiễn, việc đánh giá cán bộ phải dựa vào “thực tài và thử thách qua việc mới, việc khó” là tối cần thiết. Ảnh: Diệu Thúy - TTXVN

Tiến sĩ Trần Văn Miều đề xuất một số các giải pháp trọng dụng nhân tài: Về thể chế và cơ chế tuyển dụng, cần xóa bỏ tình trạng trọng bằng cấp hơn thực tài. Đổi mới phương thức tuyển dụng thực chất, đánh giá qua năng lực thực tế, sản phẩm và hiệu suất công việc thay vì chỉ dựa vào văn bằng hình thức; cần mở rộng nguồn tuyển dụng, bằng việc xây dựng cơ chế mở để thu hút nhân tài từ khu vực ngoài nhà nước và trí thức người Việt Nam ở nước ngoài vào làm việc trong các cơ quan nhà nước; chuẩn hóa vị trí việc làm nhằm hoàn thiện hệ thống vị trí việc làm để bố trí đúng người, đúng việc, phát huy tối đa sở trường của chuyên gia và cán bộ giỏi.

Về chính sách đãi ngộ và trọng dụng, cần quan tâm đến cải thiện tiền lương bằng cách xây dựng thang, bảng lương riêng hoặc chế độ tiền lương, phụ cấp vượt trội, cạnh tranh với khu vực tư nhân và quốc tế cho đội ngũ nhân tài, chuyên gia mũi nhọn; cần có chính sách đãi ngộ toàn diện nhằm hỗ trợ thiết thực về nhà ở, điều kiện sinh hoạt, phương tiện làm việc và cơ hội thăng tiến, bổ nhiệm vượt cấp xứng đáng với đóng góp thực tế của họ. Trong giao việc và trao quyền, cần đánh giá theo kết quả thực tế để cán bộ, chuyên gia dựa trên hiệu quả công việc thực tế và sản phẩm đầu ra; tạo môi trường làm việc sáng tạo, chấp nhận rủi ro có kiểm soát trong nghiên cứu và thử nghiệm việc mới, việc khó.

Về cải thiện môi trường làm việc và đề cao trách nhiệm người đứng đầu, cần có môi trường minh bạch để xây dựng văn hóa công sở, tôn trọng người tài, nói không với bè phái, cục bộ địa phương hay chạy chức, chạy quyền; đồng thời cần nêu cao trách nhiệm người đứng đầu nhằm nâng cao vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu trong việc phát hiện, tiến cử, bảo vệ và trọng dụng người thực tài; xử lý nghiêm tình trạng trù dập hoặc cản trở người tài giỏi.
Nhận thấy, quy trình quy hoạch cán bộ trong thời gian qua ngày càng chặt chẽ, dân chủ, công khai và đúng nguyên tắc; đội ngũ cán bộ được chuẩn bị theo các độ tuổi; công tác thẩm định, rà soát nhân sự được các cấp ủy, tổ chức đảng thực hiện nghiêm túc, kiên quyết không để cán bộ không đủ tiêu chuẩn lọt vào quy hoạch, Tiến sĩ Trần Văn Miều cho rằng công tác này vẫn bộc lộ một số hạn chế như: một bộ phận cán bộ (kể cả cấp chiến lược) còn thiếu gương mẫu, uy tín thấp, năng lực chưa ngang tầm nhiệm vụ; chất lượng dự báo nguồn cán bộ đôi khi chưa sát với nhu cầu thực tế sắp xếp bộ máy hoặc yêu cầu trong tình hình mới.

Để phát triển đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý và chuyên gia đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới, Tiến sĩ Trần Văn Miều đề xuất, Việt Nam cần đổi mới công tác quy hoạch, đánh giá và tuyển dụng bằng phương thức đánh giá thực chất, gắn việc đánh giá cán bộ, chuyên gia với sản phẩm, hiệu quả công việc thực tế và tín nhiệm của nhân dân, tránh tình trạng hình thức. Mặt khác, cần thu hút nhân tài nhằm triển khai hiệu quả các chiến lược trọng dụng nhân tài trong lĩnh vực mũi nhọn; chú trọng cơ chế giao việc lớn, việc khó, trao quyền thực chất và bảo đảm nguồn lực cho người tài.

Ngoài ra, cần phát triển đội ngũ chuyên gia chuyên sâu trong xây dựng chính sách đào tạo, kết nối chuyên gia trong nước, trí thức người Việt Nam ở nước ngoài và chuyên gia quốc tế để làm chủ công nghệ mới. Cùng với đó, cần đẩy mạnh luân chuyển cán bộ lãnh đạo, quản lý, kiểm soát quyền lực bằng việc siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính và của Đảng; tăng cường công tác tư tưởng, kiểm tra, giám sát nhằm ngăn chặn từ sớm, từ xa các biểu hiện chạy chức, chạy quyền, tham nhũng và tiêu cực.

Chuyển các nguồn lực sẵn có thành năng lực sản xuất

Năm 2027 phải tăng tốc, bứt phá, chuyển biến mạnh mẽ, tạo đà thực hiện mục tiêu cả nhiệm kỳ. Nhìn về mục tiêu “bứt phá, chuyển biến mạnh mẽ” của năm 2027, Trung ương đặt vấn đề tìm ra khâu đột phá để tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, nâng cao năng lực hấp thụ vốn, bảo đảm hạ tầng, năng lượng và nhân lực, ông Lê Thanh Tùng, Trưởng ban Truyền thông và Phổ biến kiến thức, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) cho rằng, điểm nghẽn lớn nhất hiện nay không chỉ nằm ở việc thiếu nguồn lực, mà ở khả năng chuyển các nguồn lực sẵn có thành năng lực sản xuất, năng lực công nghệ và giá trị gia tăng trong nước còn chưa tương xứng.

Thu hút nhiều FDI là cần thiết nhưng điều quan trọng hơn là phải tạo được liên kết thực chất giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước, nâng tỷ lệ nội địa hóa, chuyển giao công nghệ, tiêu chuẩn quản trị và kỹ năng. Muốn hấp thụ công nghệ mới thì phải có đội ngũ kỹ sư, chuyên gia, nhà quản lý đủ năng lực; muốn dòng vốn vận hành hiệu quả thì phải có hạ tầng số, hạ tầng logistics, năng lượng ổn định và môi trường kinh doanh minh bạch.

Vì vậy, giải pháp đột phá cần là một gói tổng thể: tháo gỡ thể chế, nâng chất lượng hạ tầng, phát triển nhân lực, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư cho khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Ông Lê Thanh Tùng, Trưởng ban Truyền thông và Phổ biến kiến thức, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đề xuất cần tiếp tục phát huy mạnh hơn vai trò cầu nối giữa chủ trương của Đảng, tri thức của đội ngũ trí thức với nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp và người dân. Ảnh: Diệu Thúy - TTXVN

Ông Lê Thanh Tùng cũng cho rằng cần lấy doanh nghiệp làm trung tâm của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Mục tiêu không chỉ là thu hút nhiều vốn hơn mà là làm cho mỗi đồng vốn tạo ra nhiều năng suất hơn, nhiều công nghệ hơn và nhiều giá trị gia tăng trong nước hơn.

Để nâng cao sức cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước, tri thức khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đóng vai trò động lực then chốt, ông Lê Thanh Tùng đề xuất, VUSTA cần tiếp tục phát huy mạnh hơn vai trò cầu nối giữa chủ trương của Đảng, tri thức của đội ngũ trí thức với nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp và người dân. Trước hết, hoạt động truyền thông và phổ biến kiến thức của VUSTA cần bám sát các nghị quyết lớn như: Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân… Những định hướng lớn này cần được chuyển hóa thành nội dung dễ hiểu, dễ tiếp cận và có khả năng áp dụng.

Đồng thời, VUSTA có thể đẩy mạnh mô hình “bài toán thực tiễn - chuyên gia - giải pháp”, cần tiếp tục nâng cao hơn nữa chất lượng hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội. Bên cạnh nỗ lực tự đổi mới của VUSTA, theo ông Lê Thanh Tùng cũng cần có cơ chế để Nhà nước tăng cường giao nhiệm vụ, đặt hàng, bố trí kinh phí và các nguồn lực cần thiết tương xứng với chức năng, nhiệm vụ mà Đảng và Nhà nước giao. Khi nhiệm vụ được giao rõ, nguồn lực được bảo đảm và kết quả được đánh giá minh bạch, VUSTA sẽ có điều kiện phát huy tốt hơn mạng lưới trí thức, đóng góp thiết thực hơn cho quá trình hoạch định chính sách và phát triển đất nước.

Cuối cùng, cần coi truyền thông khoa học và phổ biến kiến thức là một bộ phận của quá trình tạo đồng thuận xã hội. Khi người dân và doanh nghiệp hiểu đúng, tin tưởng và thấy rõ vai trò của mình, chủ trương của Đảng sẽ đi vào cuộc sống nhanh hơn.

“VUSTA cần hướng tới một vòng liên kết chặt chẽ: Từ chính sách đến nhà khoa học, từ nhà khoa học đến doanh nghiệp và người dân, và từ thực tiễn quay trở lại quá trình hoạch định chính sách. Khi vòng liên kết này vận hành tốt, tri thức sẽ trở thành nguồn lực trực tiếp cho tăng trưởng, năng suất và sức cạnh tranh của nền kinh tế”, ông Lê Thanh Tùng khẳng định./.

https://vietnam.vnanet.vn/vietnamese/tin-van/hoi-nghi-trung-uong-4-phat-huy-suc-sang-tao-con-nguoi-trong-giai-doan-phat-trien-moi-470706.html