Đoàn rước với cờ, lọng, chiêng trống nối dài từ đình Thụy Lôi lên Đền Thượng và Đền Sái, tạo nên không gian lễ hội trang nghiêm mà sống động. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Đội trống hội mở màn, tạo nhịp điệu rộn ràng cho đoàn rước. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Điểm nhấn thu hút nhất của lễ hội là đoàn rước Vua giả - những người cao niên có uy tín trong cộng đồng được dân làng suy tôn đảm nhận vai vua, chúa và các quan lại, mặc trang phục truyền thống uy nghiêm. Theo truyền thống, đoàn rước gồm kiệu Chúa, kiệu Vua và các chức sắc như Quan Thự Vệ, Quan Tán Lý, Quan Đề Lĩnh và Quan Trấn Thủ, tạo nên một “bảo tàng sống” lưu giữ ký ức lịch sử và tri thức bản địa.
Khoảnh khắc tung kiệu đầy sôi động trên đường rước. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Lễ rước Vua là không gian văn hóa cộng đồng nơi người dân và du khách cùng hòa mình vào bầu không khí linh thiêng. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Trong đoàn rước, Vua giả - người được dân làng chọn thỉnh ngồi kiệu dưới tàn lọng, được hộ tống bởi phường nhạc, đội múa và quan lại. Đoàn rước diễu hành đi qua các tuyến đường làng với sắc phục rực rỡ, tiếng nhạc lễ tưng bừng, thu hút sự chú ý của đông đảo người dân và du khách. Người xem chăm chú theo dõi từng nghi thức, từ giây phút đoàn di chuyển cho tới dừng lại tại Đồng Chầu - nơi Vua xuống kiệu, đi lên Gò Vọng để làm lễ bái vọng Đức Thánh Huyền Thiên tại Đền Sái.
Các bô lão được lựa chọn đóng vai Vua, Chúa đều là những cao niên, đức độ, gia phong mẫu mực. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Nghi thức rước kiệu chạy tạo nên bầu không khí náo nhiệt. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Song song với nghi thức của Vua, kiệu Chúa cũng tiến về phía Đền Thượng để thực hiện nghi lễ truyền thống như ươm gươm, chém ba nhát vào hòn đá - một nghi thức mang nhiều tầng nghĩa biểu trưng gốc rễ trong sinh hoạt tín ngưỡng dân gian trước khi Chúa vào đền lễ bái bài vị Cao Sơn Đại Vương. Sau các nghi thức này, Vua trở lại đình làng, ngự trên ngai vàng trong tiếng reo vui mừng của bà con làng xóm.
Đoạn rước qua khu vực đông dân cư, người dân chen chân đón lộc. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Phường nhạc lễ đồng hành trên suốt hành trình. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Không chỉ là một cuộc rước kiệu đơn thuần, lễ hội còn là dịp để cộng đồng tái hiện hình tượng hoàng quyền trong bối cảnh văn hóa - lịch sử, nơi cư dân cùng dòng họ, các giáp hội và thế hệ trẻ tham gia vào mọi công đoạn chuẩn bị, từ tuyển chọn trang phục, sắp đặt nghi lễ đến diễu hành, nhằm kế thừa và truyền dạy giá trị văn hóa truyền thống. Điều này góp phần tạo nên sức sống bền vững cho lễ hội trong đời sống cộng đồng đương đại, đồng thời nuôi dưỡng ý thức giáo dục đạo lý “uống nước nhớ nguồn” cho thế hệ trẻ.
Khoảnh khắc Vua giả tung lộc cho người dân. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Tiền lộc tung ra trong tiếng hò reo vui mừng. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Trong lễ rước, đi sau Vua Chúa là quan Tán lý, một trong 4 vị quan ngồi võng tham gia lễ rước. Ngoài ra, còn 3 vị quan khác được mệnh danh là "tứ trụ triều đình" gồm quan Thự vệ, quan Đề lĩnh và quan Trấn thủ. Các ông được ngồi võng cho lính rước suốt hành trình. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Trong lễ hội Đền Sái, hệ thống các quan giữ vai trò đặc biệt quan trọng, tạo nên cấu trúc nghi vệ mang dáng dấp một triều đình thu nhỏ giữa không gian làng xã. Các quan cùng với Vua và Chúa hợp thành bộ khung nghi lễ, bảo đảm tính trang nghiêm và chuẩn mực của toàn bộ cuộc rước. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Lễ hội Đền Sái được tổ chức với ước nguyện năm mới an khang, tài lộc và hạnh phúc. Là sinh hoạt tín ngưỡng đầu xuân, lễ hội như một “bảo tàng sống” phản ánh đời sống văn hóa tinh thần phong phú của người dân. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam
Bên cạnh nghi lễ rước Vua giả, Lễ hội Đền Sái năm Bính Ngọ 2026 còn diễn ra các hoạt động văn hóa, nghệ thuật truyền thống khác cùng các nghi lễ tế tự, thu hút hàng ngàn người dân và du khách khắp nơi về trải nghiệm không khí lễ hội đầu xuân. Lễ hội năm nay không chỉ là biểu tượng văn hóa đặc sắc một vùng đất mà còn là điểm nhấn sống động trong bản đồ di sản văn hóa Việt Nam, góp phần gìn giữ và phát huy truyền thống văn hóa dân tộc giữa nhịp sống hiện đại.
Bài và ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam