Giữa lòng Hà Nội tấp nập, ngôi nhà nhỏ số 5D phố Hàm Long (Hoàn Kiếm, Hà Nội) lặng lẽ tồn tại như một chứng nhân của lịch sử. Ít ai biết rằng, chính tại không gian khiêm tốn ấy, vào cuối tháng 3/1929, Chi bộ Cộng sản đầu tiên ở Việt Nam đã ra đời, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trên con đường đấu tranh giải phóng dân tộc.

Toàn cảnh mặt tiền bên ngoài Di tích cách mạng nhà số 5D Hàm Long, ngôi nhà nằm khiêm tốn giữa phố cổ.
Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam

 

Những năm cuối thập niên 1920, phong trào yêu nước và đấu tranh của giai cấp công nhân Việt Nam phát triển mạnh mẽ. Tư tưởng cách mạng vô sản dần lan tỏa, thôi thúc nhu cầu cấp thiết phải có một tổ chức chính trị đủ sức lãnh đạo. Trong bối cảnh đó, các hạt nhân tiên tiến của Hội Việt Nam Thanh niên Cách mạng đồng chí Hội đã chủ động tìm kiếm con đường mới cho cách mạng.

Buổi tham quan bắt đầu với phần giới thiệu khái quát lịch sử, được hướng dẫn viên giới thiệu cho du khách và đoàn viên thanh niên ngay từ khu vực cửa vào. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam

 

Cuộc gặp gỡ lịch sử diễn ra trong một căn phòng nhỏ tại 5D Hàm Long. Đó là tại đây, 8 đồng chí tiên phong gồm Ngô Gia Tự, Nguyễn Đức Cảnh, Trần Văn Cung, Trịnh Đình Cửu, Đỗ Ngọc Du, Nguyễn Phong Sắc, Dương Hạc Đính và Nguyễn Tuân đã quyết định thành lập Chi bộ Cộng sản đầu tiên ở Việt Nam. Đồng chí Trần Văn Cung được bầu làm Bí thư.

Sự kiện này không chỉ mang ý nghĩa về tổ chức mà còn thể hiện bước chuyển biến mang tính bản lề của phong trào cách mạng Việt Nam. Từ “hạt giống đỏ” gieo tại 5D Hàm Long, phong trào cộng sản nhanh chóng lan rộng, dẫn tới sự ra đời của Đông Dương Cộng sản Đảng (6/1929) và tiếp đó là Đảng Cộng sản Việt Nam vào đầu năm 1930.

Hướng dẫn viên thuyết minh về những sự kiện diễn ra trong căn nhà. Các câu chuyện lịch sử được tái hiện sinh động qua lời kể.
Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam

 

Ngôi nhà 5D Hàm Long vốn chỉ rộng khoảng 24m², nằm trong dãy nhà do một gia đình tư sản cho thuê. Với vị trí kín đáo, thông ra phố Lê Văn Hưu qua một ngõ nhỏ, nơi đây từng là địa điểm thuận lợi cho các hoạt động bí mật. Những vật dụng giản dị như bộ tràng kỷ, chiếc hòm hai đáy, ngọn đèn dầu… vẫn còn được lưu giữ, gợi nhắc về những cuộc họp âm thầm nhưng mang tầm vóc lịch sử.

Du khách tham quan khu vực bếp được tái hiện như xưa, một số đồ dùng được giữ nguyên, một số được phục chế lại do không còn nguyên vẹn theo thời gian. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam

 

Sau năm 1959, ngôi nhà được phục dựng thành nhà lưu niệm và đến năm 1964 được công nhận là di tích cách mạng cấp quốc gia. Trải qua nhiều lần tu bổ, đặc biệt vào năm 2000, di tích ngày nay được bảo tồn tương đối nguyên vẹn, trở thành điểm đến giáo dục truyền thống cho đông đảo người dân và du khách.

Du khách tìm hiểu hiện vật tại phòng trưng bày dưới sự hướng dẫn của thuyết minh viên. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam

 

 

Trong dòng chảy ký ức của Hà Nội, 5D Hàm Long cùng với 90 Thợ Nhuộm, 48 Hàng Ngang hay Quảng trường Cách mạng Tháng Tám tạo thành những “tọa độ đỏ” đặc biệt, nơi lưu giữ dấu ấn của một thời kỳ đấu tranh gian khổ nhưng đầy lý tưởng.

Hướng dẫn viên thuyết minh cho du khách và các đoàn viên thanh niên về tiến trình ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam qua hệ thống hình ảnh, tư liệu trưng bày. Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam

Những dòng lưu bút thể hiện sự xúc động và tự hào. Hoạt động góp phần lan tỏa giá trị lịch sử và truyền thống cách mạng.
Ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam

Không ồn ào, không phô trương, ngôi nhà nhỏ ấy vẫn lặng lẽ kể câu chuyện về buổi bình minh của cách mạng Việt Nam. Từ nơi đây, một hành trình lịch sử đã được khởi đầu để dân tộc đi tới độc lập, tự do và phát triển hôm nay./.

Bài, ảnh: Công Đạt/Báo ảnh Việt Nam

https://vietnam.vnanet.vn/vietnamese/long-form/di-tich-cach-mang-nha-so-5d-ham-long-–-noi-khoi-nguon-hat-giong-do-437617.html