Chùa Ông là một trong số những công trình kiến trúc, văn hóa, tín ngưỡng độc đáo ở trung tâm Di sản Thế giới Phố cổ Hội An, phản ánh đậm nét đời sống văn hóa, tín ngưỡng của cộng đồng người Hoa ở phố Hội. 

Chùa Ông, một công trình kiến trúc, văn hóa độc đáo ở phố cổ Hội An. Ảnh: Thanh Hòa/Báo ảnh Việt Nam 

Lịch sử người Hoa ở Hội An gắn liền với quá trình hình thành và phát triển của thương cảng quốc tế Hội An từ thế kỉ XVI - XVII. Theo các nguồn sử liệu thì người Hoa và người Nhật Bản theo các thuyền buôn đến Hội An giao thương từ rất sớm. Đến cuối thời nhà Minh (khi nhà Thanh thay thế ở Trung Quốc), một bộ phận người Hoa, chủ yếu là thương nhân, binh lính và quan lại tị nạn chính trị đã tìm đến vùng đất này để lánh nạn. Được sự cho phép của chúa Nguyễn, họ đã chọn ở lại và định cư tại nơi này. Trong quá trình định cư, cùng với việc dựng nhà cửa để sinh sống, người Hoa cũng xây dựng thêm các công trình hội quán, chùa, miếu để thờ cúng, làm nơi giao lưu tụ họp cũng như giao thương buôn bán làm ăn, trong đó có Chùa Ông.

Với lối thiết kế theo hình chữ Khẩu, không gian chính của chùa có bố cục gồm: tiền đình, tả vu, hữu vu và chánh điện. Ảnh: Thanh Hòa/Báo ảnh Việt Nam 

Chùa Ông nằm ở số 24 đường Trần Phú, đối diện với cổng chợ Hội An, ngay trong khu vực trung tâm Phố cổ Hội An, cách Chùa Cầu một đoạn không xa. Chùa Ông còn được gọi là Quan Công miếu, có tên chữ là Trừng Hán Cung, được người Hoa định cư tại Hội An và người Việt xây dựng vào khoảng giữa thế kỷ 17.

Tiếng là chùa nhưng Chùa Ông không thờ Phật mà thờ Quan Công và 2 con trai của Quan Công. Những nhân vật nổi tiếng trung nghĩa, tiết tháo thời Tam Quốc. Người Hoa thờ các vị này như để nói lên lòng trung thành với triều Minh.

Người dân đi lễ cầu may, cầu tài lộc ở Chùa Ông. Ảnh: Thanh Hòa/Báo ảnh Việt Nam 

Kiến trúc tổng thể của Chùa Ông mang hình chữ "Quốc" tiêu biểu trong kiến trúc Hoa. Phần công trình chính bao gồm bốn gian, xây dựng theo hình chữ "Khẩu" với tiền đình, tả vu, hữu vu và chánh điện với hệ thống mái ngói, vì kèo gỗ được chạm trổ tinh xảo, tạo nên tổng thể hài hòa, trang nghiêm.

Phần mái được lợp bằng ngói ống men màu truyền thống, đem lại nét cổ kính riêng biệt. Bờ nóc của chùa được trang trí bằng các họa tiết rồng và nghê khảm sành sứ tinh xảo, thể hiện tay nghề điêu luyện của nghệ nhân xưa. Toàn bộ công trình thể hiện sự kết hợp độc đáo của kiến trúc Việt Nam và Trung Hoa, mang lại vẻ uy nghi và cổ kính cho ngôi chùa. Hiện nay, trong chùa còn nhiều pho tượng, trống, chuông, hoành phi, câu đối, sắc phong, bia đá, tranh vẽ…

Bên trong chùa nay vẫn còn giữ được nhiều hiện vật quý. Ảnh: Thanh hòa/Báo ảnh Việt Nam

 

Có thể nói đây là một trung tâm tín ngưỡng sớm nhất của người Hoa khi đến định cư tại Hội An. Ngoài việc cúng, tế cầu may, cầu tài lộc, đây còn là nơi người Hoa xưa tụ họp trao đổi, bàn bạc, kí kết, giao kèo trong các thương vụ làm ăn. Chùa Ông đã được cấp bằng Di tích Lịch sử – Văn hóa Quốc gia vào ngày 29 tháng 11 năm 1991./.

Lối trang trí đậm nét kiến trúc, văn hóa Việt - Hoa. Ảnh: Thanh Hòa/Báo ảnh Việt Nam

Chùa là điểm tham quan nổi tiếng ở Hội An. Ảnh: Thanh Hòa/Báo ảnh Việt Nam

 

• Bài, ảnh: Thanh Hòa/Báo ảnh Việt Nam

https://vietnam.vnanet.vn/vietnamese/long-form/dau-an-chua-ong-o-hoi-an-468483.html