11/01/2016 08:19 GMT+7 Email Print Like 0

ຂີດໝາຍການຕ່າງປະເທດຫຼາຍຝ່າຍຂອງຫວຽດນາມ*

ຫວ່າງ​ມໍ່ໆ​ນີ້, ທ່ານ​ຟ້າ​ມບິ່ງ​ມິນ  ລັດຖະມົນຕີ​ວ່າການ​ກະຊວງ​ການ​ຕ່າງ​ປະ​ເທດ​ໄດ້​ມີ​ບົດ​ຂຽນ​ຕີ​ລາຄາ​ກ່ຽວ​ກັບ​ບັນດາ​ຜົນສຳ​ເລັດ​ຂອງ​ວຽກ​ງານ​ການ​ຕ່າງປະ​ເທດ​ຫຼາຍ​ຝ່າຍຂອງ​ຫວຽດນາມ​ໃນ​ໄລຍະຜ່ານ​ມາ. ວາລະ​ສານ​ຂ່າວ​ພາບ​ຫວຽດນາມ​ສະບັບ​ນີ້​ຂໍ​​ຖື​ເປັນ​ກຽດ​ຄັດ​​ເອົາ​ເນື້ອ​ໃນ​ບົດ​ຂຽນ​ດັ່ງກ່າວ​ເພື່ອ​ສະ​ເໜີ​ສູ່​ທ່ານ​ຜູ້​ອ່ານ​ດັ່ງນີ້: 
ຍັງບໍ່ເຄີຍມີຍາມໃດວຽກງານການຕ່າງປະເທດຫຼາຍຝ່າຍຂອງ ຫວຽດ ນາມສາມາດບັນລຸຜົນສຳເລັດອັນພົ້ນເດັ່ນໄດ້ຢ່າງຫລວງຫລາຍເຫມືອນຊຸມປີທີ່ຜ່ານມາ. ໜ້າສົນໃຈກໍ່ຄືປະຊາຄົມໂລກໄດ້ໃຫ້ຄວາມ ໄວ້ວາງໃຈ ແລະ ປ່ອນບັດຄັດເລືອກເອົາຫວຽດນາມດ້ວຍຄະແນນສູງ ເຂົ້າໃນບັນດາອົງການທີ່ສຳຄັນຂອງສະຫະປະຊາຊາດພ້ອມໆກັນ ເຊັ່ນ: ສະພາຄວາມໝັ້ນຄົງສະຫະປະຊາຊາດ (ສະໄໝ 2008-2009), ສະພາສິດທິມະນຸດສະຫະປະຊາຊາດ (ສະໄໝ  2014-2016), ສະພາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ(ECOSOC)  (ສະໄໝ  2014-2016), ສະພາຜູ້ວ່າການອົງການພະລັງງານນິວເຄຼຍສາກົນ (IAEA) (ສະໄໝ  2013-2015), ຄະນະກຳມະການມໍລະດົກໂລກ (ສະໄໝ  2013-2017) ແລະ ສະພາບໍລິຫານຢູແນັສໂກ(UNESCO) (ສະໄໝ  2015-2019). ບໍ່ແມ່ນເລື່ອງ ບັງເອີນທີ່ ທ່ານເລຂາທິການໃຫຍ່ ສະຫະປະຊາຊາດ Ban Ki-moon ໃນໂອກາດມາຢ້ຽມຢາມ ຫວຽດນາມ ເມື່ອເດືອນພຶດສະພາ 2015 ທ່ານໄດ້ຢືນຢັນວ່າ: ຫວຽດນາມ “ອາດເປັນປະເທດນຳໜ້າຂອງ ສະຫະປະຊາຊາດ ໂດຍແທ້ຈິງ”.

ພິເສດແມ່ນຫວຽດນາມໄດ້ ແລະ ພວມເປັນປະເທດ ນຳໜ້າໃນການຮ່ວມກັບ ບັນດາປະເທດສະມາຊິກເພື່ອສ້າງສາປະຊາຄົມ ອາຊຽນ(ASEAN) ແລະ ປັບປຸງທີ່ຕັ້ງບົດບາດເປັນໃຈກາງ ຂອງອາ ຊຽນໃນໂຄງປະກອບພາກພື້ນ ທີ່ພວມຢູ່ໃນໄລຍະກໍ່ຮ່າງສ້າງຕົວ. ຫວນຄືນ 20 ປີຜ່ານມາ, ພາຍຫຼັງເຂົ້າຮ່ວມອາຊຽນປີ 1995, ຫວຽດນາມໄດ້ຕັ້ງໜ້າຊຸກຍູ້ການຮັບກຳປູເຈຍ, ລາວ ແລະ ມຽນມາເຂົ້າເປັນສະມາຊິກ. ເຮັດໃຫ້ຄວາມຝັນທີ່ວ່າ  ກຸ່ມອາຊຽນລວມ 10 ປະເທດອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້ປະກົດຜົນເປັນຈິງ.

ທ່ານເລຂາທິການໃຫຍ່ ຫງວຽນຝູ໋ຈ້ອງຢ້ຽມຢາມສະຫະລັດ ອາເມລິກາ ຢ່າງເປັນທາງການ ປີ 2015. ພາບ: ຫງວຽນຄາງ/VNA


ທ່ານເລຂາທິການໃຫຍ່, ປະທານປະເທດ ສືຈິ້ນຜີງ ມາຢ້ຽມຢາມທາງລັດຖະກິດປະເທດ ສສ.ຫວຽດນາມ ປີ 2015. ພາບ: ຖົ໋ງເຍິດ/VNA

ທ່ານນາຍົກລັດຖະມົນຕີສະຫະພັນລັດເຊຍ Dmitry Medvedev ຢ້ຽມຢາມປະເທດ ສສ.ຫວຽດນາມຢ່າງເປັນທາງການປີ 2015. ພາບ: ດຶກຕ໋າມ/VNA


ທ່ານເລຂາທິການໃຫຍ່ ຫງວຽນຝູ໋ຈ້ອງຢ້ຽມຢາມປະເທດຍີ່ປຸ່ນ ຢ່າງເປັນທາງການ ປີ 2015. ພາບ: ຫງວຽນຄາງ/VNA


ທ່ານປະທານປະເທດ ເຈືອງເຕິນຊາງຢ້ຽມຢາມປະເທດ ສ.ກຸຍບາຢ່າງເປັນທາງການ ປີ 2015. ພາບ: ຫງວຽນຄາງ/VNA

ເຖິງແມ່ນວ່າໄລຍະທາງທີ່ຫວຽດນາມເຂົ້າຮ່ວມອາຊຽນ ບໍ່ຮອດເຄິ່ງ ໜຶ່ງເມື່ອທຽບກັບປະຫວັດສາດຂອງອົງການຈັດຕັ້ງດັ່ງກ່າວ,  ແຕ່ຫວຽດ ນາມພວມເປັນປະເທດ ທີ່ບັນລຸອັດຕາສ່ວນສູງສຸດ ໃນການປະຕິບັດ ບັນດາມາດຕະການ ກໍ່ສ້າງປະຊາຄົມເສດຖະກິດອາຊຽນ. ຫວຽດ ນາມ ກາຍເປັນຂົວເຊື່ອມຕໍ່ ຜູກພັນສະໜິດແໜ້ນ ບັນດາພື້ນຖານ ເສດຖະກິດອາຊຽນແຜ່ນດິນໃຫຍ່ ກັບອາຊຽນຢູ່ເຂດໝູ່ເກາະພົ້ນ ທະເລ, ຊຸກຍູ້ທ່າອ່ຽງຮ່ວມມື ແລະ ສໍາພັນກັນລະຫວ່າງອາຊຽນ ກັບບັນ ດາຄູ່ຮ່ວມມື,  ຫັນອາຊຽນກາຍເປັນຈຸດໃຈກາງ ໃນເຄືອຂ່າຍເສດ ຖະກິດ-ການຄ້າ ແລະ ເຊື່ອມຕໍ່ອາຊີ-ປາຊີຟິກ.

ຫວຽດນາມໄດ້ ແລະ ກຳລັງຢືນຢັນບົດບາດເປັນແກ່ນສານ ທີ່ຂະ ຫຍັນຂັນແຂງ ຢູ່ອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້ ໃນການ ຊຸກຍູ້ການ ພົບປະສົນທະນາແນໃສ່ຮັກສາໄວ້ ສະພາບແວດລ້ອມ ແຫ່ງ ສັນຕິພາບ, ຄວາມສະຫງົບ ແລະ ໝັ້ນຄົງຢູ່ອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້, ປະຕິບັດຢ່າງເຂັ້ມງວດຂໍ້ຖະແຫຼງການວ່າດ້ວຍການປະພຶດຕໍ່ ຂອງຝ່າຍຕ່າງໆຢູ່ທະເລຕາເວັນອອກ(DOC), ສູ້ຊົນສ້າງສຳ ເລັດໂດຍໄວປະມວນກົດລະບຽບ ການປະພຶດຕໍ່ຢູ່ທະເລຕາເວັນ ອອກບົນ ພື້ນຖານກົດໝາຍສາກົນ ແລະ ບັນດາມາດຖານລວມ, ສະແດງອອກໃຫ້ເຫັນຢ່າງຈະແຈ້ງການປະກອບສ່ວນຢ່າງແທດຈິງ ແລະ ມີຄວາມຮັບຜິດຊອບຂອງຫວຽດນາມ ເຂົ້າໃນການປັບປຸງທ່າ ອ່ຽງ ສັນຕິພາບ, ການຮ່ວມມື ແລະ ພັດທະນາຢູ່ທະວີບອາຊີ-ປາຊີຟິກ. ການຮັກສາໄວ້ຄວາມເປັນສັນຕິພາບ, ສະຖຽນລະພາບໃນພາກພື້ນ ອາຊີຕາເວັກອອກສ່ຽງໃຕ້ກໍ່ຄືການຮັບປະກັນສະພາບແວດລ້ອມ ແຫ່ງສັນຕິພາບ, ຮັບໃຊ້ຈຸດໝາຍພັດທະນາປະເທດຊາດຂອງຫວຽດນາມ.

ນັບຕັ້ງແຕ່ປີ 2014, ຫວຽດນາມເປັນຄັ້ງທຳອິດເຂົ້າຮ່ວມ ບັນດາການ ເຄື່ອນໄຫວ ຮັກສາສັນຕິພາບຂອງສະຫະປະຊາຊາດ. ຫວຽດນາມກໍເປັນປະເທດນຳໜ້າຢູ່ອາຊີຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ ໃນການເຂົ້າຮ່ວມ ແລະ ໄດ້ໃຫ້ສັດຕະຍາບັນ 7/9 ສະບັບສົນທິສັນຍາຫຼັກໆຂອງສະຫະ ປະຊາຊາດວ່າດ້ວຍສິດທິມະນຸດ, ພ້ອມກັນນັ້ນຊຸກຍູ້ຂະບວນວິວັດ ແຫ່ງການຫັນເປັນປະມວນກົດເກນ ບັນດາກົດລະບຽບຢູ່ພາຍໃນປະເທດ ໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບປະເພນີທົ່ວໄປຂອງສາກົນ  ໂດຍສະເພາະຢ່າງຍິ່ງແມ່ນໃນການຮັກສາສິດທິປະໂຫຍດຂອງກຸ່ມເປົ້າໝາຍສ່ວນໜ້ອຍ ແລະ ກຸ່ມທີ່ງ່າຍໄດ້ຮັບຜົນກະທົບດ້ານລົບຢູ່ໃນສັງຄົມ.

ການທີ່ຫວຽດນາມເຂົ້າຮ່ວມສັນຍາຄູ່ຮ່ວມມືເສດຖະກິດຂ້າມປາຊີຟິກ (TPP), ສັນຍາຄູ່ຮ່ວມມືເສດຖະກິດຮອບດ້ານພາກພື້ນ(RCEP), ທະນາຄານລົງທຶນພື້ນຖານໂຄງລ່າງອາຊີ(AIIB)… ນັບຕັ້ງແຕ່ເວລາກົນໄກດັ່ງກ່າວນີ້ຍັງບໍ່ທັນໄດ້ຮັບການສ້າງຂຶ້ນມັນແມ່ນການຄິດໄລ່ຍຸດທະສາດຖືກຕ້ອງທີສຸດ. ຍ້ອນວ່າ, ໃນຖານະເປັນສະມາຊິກຜູ່ກໍ່ຕັ້ງ, ຫວຽດນາມມີສິດເຂົ້າຮ່ວມຄົ້ນຄ້ວາກຳນົດກົດກະຕິກາລວມຂອງບັນດາລະບອບລະບຽບການນີ້ ແນໃສ່ຍາດແຍ່ງດ້ານຕັ້ງໜ້າ ແລະ ຮັບປະກັນຜົນປະໂຫຍດແຫ່ງຊາດສູງສຸດ. ສາມາດເຫັນໄດ້ຢ່າງແຈ້ງຊັດວ່າ, ວິທີການເຂົ້າຫາໃໝ່ນີ້ຊ່ວຍຫວຽດນາມສາມາດ ຍົກຖານະບົດບາດຂອງຕົນຈາກຢູ່ໃນທ່າຮັບຂຶ້ນທ່າເປັນເຈົ້າການໃນບັນດາຂອບຫຼາຍຝ່າຍທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍການແກ່ງແຍ້ງ ແລະ ຍິ່ງກວ່ານັ້ນຍັງເຕັມໄປດ້ວຍການໜີບຮັດຝ່າຍດຽວຂອງບັນດາປະເທດມະຫາອໍານາດ.

ຫວຽດນາມໄດ້ ແລະ ພວມເປັນປະເທດນຳໜ້າໃນອາຊຽນໃນການຊຸກຍູ້ ເຮັດໃຫ້ສຳເລັດບັນດາສັນຍາການຄ້າເສລີ(FTA) ກັບບັນດາສູນກາງເສດຖະກິດ, ການເມືອງແຖວໜ້າໂລກຄື: ສະຫະພາບເອີຣົບ(EU), ລັດເຊຍ(ໃນສະຫະພັນເສດຖະກິດອາຊີ-ເອີຣົບ), ສ.ເກົາຫຼີ…

ຮອດປີ 2020 ດ້ວຍແງ່ຫວັງຜັນຂະຫຍາຍ ແລະ ເຮັດສຳເລັດ 15 FTA, ຫວຽດນາມຈະກາຍເປັນຈຸດໃຈກາງຂອງ FTA ຢູ່ພາກພື້ນ ດ້ວຍເຄືອຄ່າຍຊຶ່ງປະກອບມີ 58 ຄູ່ຮ່ວມມື, ໃນນັ້ນມີທັງໝົດ 5 ປະເທດສະມາຊິກປະຈຳສະພາຄວາມໝັ້ນຄົງສະຫະປະຊາຊາດ, 15 ປະເທດ G20, ປະກອບສ່ວນກວ່າ 80% GDP ທົ່ວໂລກ.

ທ່ານ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຫງວຽນເຕິນຢຸງເຂົ້າຮ່ວມພິທີລົງນາມ ໃນຖະແຫຼງການ Kuala Lumpur
ວ່າດ້ວຍການກຳເນີດປະຊາຄົມ ອາຊຽນ 2015. ພາບ: ດຶກຕ໋າມ/VNA



ຫວຽດນາມເປັນເຈົ້າພາບຈັດຕັ້ງ ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ສະມັດຊາ ສະຫະ ພັນລັດຖະສະພາສາກົນ ຄັ້ງທີ 132 ຢ່າງສຳເລັດຜົນ. (IPU-132). ພາບ: VNA


ທ່ານປະທານປະເທດ ເຈືອງເຕິນຊາງເຂົ້າຮ່ວມກອງປະຊຸມສຸດຍອດ ສະຫະປະຊາຊາດປີ 2015. ພາບ: ຫງວຽນຄາງ/VNA


ທ່ານປະທານປະເທດ ເຈືອງເຕິນຊາງເຂົ້າຮ່ວມສັບປະດາ ເວທີປາ ໄສຮ່ວມມືເສດຖະກິດອາຊີ-ປາຊີຟິກ ຂັ້ນສູງ
ຄັ້ງທີ 23 (APEC 23) ຢູ່ຟີລິບປິນ. ພາບ: ຫງວຽນຄາງ/VNA

 
ຄຽງຂ້າງບັນດາຜົນປະໂຫຍດທີ່ສາມາດຄິດໄລ່ໄດ້, ການເສີມຂະ ຫຍາຍເປັນຢ່າງດີເຄື່ອງມື ການຕ່າງປະເທດຫຼາຍຝ່າຍໃນ ອາຊຽນມັນ  ໄດ້ຍົກຄຸນຄ່າຍຸດທະສາດ ແລະ ທີ່ຕັ້ງບົດບາດ ຂອງຫວຽດນາມ ໃຫ້ສູງຂຶ້ນຕື່ມອີກໃນນະໂຍບາຍ ຂອງບັນດາປະເທດມະຫາອໍານາດ ຕໍ່ພາກ ພື້ນ. ບໍ່ແມ່ນຄວາມບັງເອີນ ທີ່ 15 ປີຜ່ານມາ, ຫວຽດນາມສາມາດ ສ້າງສາຍພົວພັນຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດ ແລະ ຄູ່ຮ່ວມມືຮອບດ້ານໄດ້ກັບບັນດາປະເທດບ້ານໃກ້ເຮືອນຄຽງ ແລະ ບັນດາປະເທດທີ່ມີ ທີ່ຕັ້ງບົດບາດສຳຄັນຢູ່ໃນໂລກ.

ໂດຍຜ່ານບັນດາກົນໄກຮ່ວມມືຫຼາຍຝ່າຍກັບອາຊຽນເປັນໃຈກາງ, ຫວຽດນາມໄດ້ເພີ່ມລະດັບຄວາມໄວ ສະຫຼັບສັບກັນ ຜົນປະໂຫຍດ ຍຸດທະສາດກັບບັນດາປະເທດມະຫາອໍານາດ ທີ່ມີອິດທິພົນຕົ້ນຕໍ ຕໍ່ພາກພື້ນ ແລະ ໃນໂລກ. ສິ່ງດັ່ງກ່າວນີ້ ໄດ້ປະກອບສ່ວນ ຊ່ວຍ ໃຫ້ຫວຽດນາມຮັກສາສະພາບແວດລ້ອມແຫ່ງສັນຕິພາບ, ສະຖຽນລະພາບ, ພ້ອມກັນນັ້ນກໍ່ສາມາດຍາດແຍ່ງໄດ້ບັນດາແຫຼ່ງກຳລັງແຮງເພື່ອຮັບໃຊ້ການພັດທະນາປະເທດຊາດ.

- ບັນດາຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດ: ຈີນ, ລັດເຊຍ, ອິນເດຍ, ຍີ່ປຸ່ນ, ສ.ເກົາຫຼີ, ອັງກິດ, ຝຣັ່ງ, ເຢຍລະມັນ, ອີຕາລີ, ແອັສປາຍ, ໄທ, ອິນໂດເນເຊຍ, ສິງກະໂປ, ມາເລເຊຍ ແລະ ຟີລິບປິນ.
- ບັນດາຄູ່ຮ່ວມມືຮອບດ້ານ: ອາເມລິກາ, ອົສຕາລີ, ນິວຊີແລນ, ແດນມາກ, ອູກຣາຍ, ອາຟຣິກາໃຕ້, ບຣາຊິນ, ຈີເລ, ອາຊັງຕິນ ແລະ ເວເນຊູແອລາ. 
---
*ຫົວຂ້ໍໂດຍວາລະສານຂ່າວພາບຫວຽດນາມເປັນຜູ້ຕັ້ງຂຶ້ນ
ປະຕິບັດໂດຍ: VNA/VNP
ບັນດາບົດທີ່ຖືກນຳສະເໜີ