Đà Lạt đang tưng bừng trong Festival Hoa Đà Lạt 2010. Trăm ngàn bông hoa khoe sắc giữa đất trời như là một dịp để tôn vinh những làng hoa truyền thống nơi xứ lạnh. Và Thái Phiên (Phường 12, Tp.Đà Lạt), làng hoa vừa được UBND tỉnh Lâm Đồng công nhận là làng nghề truyền thống đầu tiên của địa phương đang rộn rã cùng với lễ hội hoa vô cùng đặc sắc này. Người dân ở đây rất tự hào với danh hiệu này, thành quả trong suốt hơn nửa thế kỷ lập nghiệp. Nhờ thổ nhưỡng và khí hậu phù hợp với các loài hoa, Thái Phiên từ những ngày đầu lập ấp (1956) đã gieo trồng một số giống hoa ở địa phương. Theo thời gian, trồng hoa đã trở thành một nghề sản xuất của người dân Thái Phiên và thị trường tiêu thụ đến nay được mở rộng tới Sài Gòn, Hà Nội, Campuchia, Trung Quốc… Sản phẩm hoa Thái Phiên luôn phong phú về chủng loại khi người dân nhập các giống hoa từ Pháp về như: hoàng anh, layơn, margarite, gerbera, cúc đỏ, cẩm tú cầu, hoa hồng… Làng hoa Thái Phiên là điểm đến của rất nhiều du khách. Hoa cúc 1. Hoa cúc 2. Luống hoa đến kỳ thu hoạch. Đóng gói. Năng suất hoa ở Thái Phiên ngày một tăng lên. Làng hoa Thái Phiên thơ mộng dưới sương mù. Người làng hoa Thái Phiên kết hoa trên phố tham dự Festival Hoa Đà Lạt 2010. Tác phẩm hoa Thái Phiên trong Festival Hoa Đà Lạt 2010. Tuy vậy, làng hoa Thái Phiên cũng đã trải qua rất nhiều giai đoạn thăng trầm để rồi chính thức được công nhận làng nghề truyền thống như ngày hôm nay. Theo bà Nguyễn Thị Thu Nguyệt, Chủ tịch UBND phường 12, do hoàn cảnh kinh tế sau năm 1975 gặp nhiều khó khăn, các hộ dân Thái Phiên chuyển diện tích canh tác sang trồng rau và các cây lương thực khác. Hoa lúc đó vẫn được gieo trồng nhưng các hộ chỉ tận dụng diện tích đất quanh nhà. Nghề trồng hoa ở Thái Phiên chỉ trở lại từ 1985 nhưng với quy mô sản xuất nhỏ lẻ. Người dân trong vùng vẫn chú trọng tới việc trồng rau, atisô. Đến cuối thập niên trước, với nhiều công nghệ tiên tiến trong canh tác nông nghiệp như canh tác trong nhà che plastic, công nghệ tưới hiện đại, các quy trình chăm sóc đã được hoàn chỉnh, hoa trồng trong nhà kính tại Thái Phiên tăng trưởng mạnh mẽ. Các giống hoa lúc này chủ yếu là hoa cúc Nhật, ly trắng, lay ơn, cẩm chướng, margarite, thêm một số giống hoa cúc Indonesia đa dạng về màu sắc, hình dạng. Hiện nay, diện tích trồng hoa ở Thái Phiên từ 30ha đã tăng lên 250ha, sản lượng từ 30 triệu/cành năm nay tăng lên 300 triệu cành/năm, chủng loại hoa phát triển thêm các giống: hoa cát tường, gerbera giống mới, lay ơn giống mới, cẩm chướng giống mới, hoa hồng, ly ly… Số hộ chuyển sang chuyên canh tác hoa đạt trên 90%, doanh thu trung bình hàng năm đạt trên 500 - 550 triệu đồng/ha/năm. Thị trường tiêu thụ được mở rộng ra toàn quốc và đã tham gia vào thị trường xuất khẩu với khoảng 5% sản lượng. Ông Hồ Ngọc Dinh, Chủ tịch Hội Nông dân phường 12 cho biết: Tham gia vào phiên chợ hoa Đà Lạt trong Festival Hoa Đà Lạt 2010, làng hoa Thái Phiên giới thiệu và bán các loài hoa cắt cành với quyết tâm tạo vẻ đẹp rực rỡ gây được ấn tượng cho du khách về một làng nghề truyền thống. Hiện Tp. Đà Lạt đã có kế hoạch đầu tư cơ sở hạ tầng gắn kết giữa sản xuất và du lịch tham quan cho Thái Phiên, kết hợp với các đơn vị du lịch đưa khách đến thăm tại làng hoa dưới các hình thức: du lịch homestay, thực hiện các hình thức sản xuất nông nghiệp cùng với nông dân, du lịch dã ngoại… Người người trồng hoa, nhà nhà trồng hoa là cảm giác khi ở giữa lòng Thái Phiên. Từng lớp nhà kính nối tiếp nhau trải rộng trên những triền đồi ven Đà Lạt. Ông Nguyễn Văn Kính, có thâm niên hơn bốn mươi năm trồng hoa, tâm sự: “Tôi rất vui khi mình cũng góp phần vào việc giúp Thái Phiên trở thành làng nghề truyền thống. Thương hiệu hoa Thái Phiên trở nên có tiếng, thị trường mở rộng thì tôi cũng như bà con ở đây sẽ cuộc sống sung túc hơn”. Vấn đề mà người dân Thái Phiên quan tâm là nước tưới cho hoa vào mùa khô sẽ được giải quyết trong tương lai không xa bởi dự án nâng cấp đập Thái Phiên cao hơn đập hiện tại 6m. Chẳng những năng suất hoa của bà con được tăng đáng kể, Thái Phiên còn hứa hẹn là một điểm đến lý tưởng với một hồ sinh cảnh đẹp không kém hồ Tuyền Lâm. Festival Hoa Đà Lạt 2010 đang lung linh như một vườn hoa giữa mênh mông cao nguyên, mỗi tuyến đường mang mỗi sắc màu riêng biệt. Và làng hoa Thái Phiên cũng thực sự là một điểm đến rất riêng của lễ hội - một không gian hoa thanh bình và dân dã./.    Bài và ảnh: Nguyễn Vũ Thành Đạt